Skip to main content
main-content
Top

Tip

Swipe om te navigeren naar een ander hoofdstuk

2020 | OriginalPaper | Hoofdstuk

3. Patiëntenparticipatie en persoonsgerichte zorg

Auteurs: Prof. dr. T. van der Weijden, B. Nannekhan, Dr. M. Meinders

Gepubliceerd in: Kwaliteit en veiligheid in patiëntenzorg

Uitgeverij: Bohn Stafleu van Loghum

share
DELEN

Deel dit onderdeel of sectie (kopieer de link)

  • Optie A:
    Klik op de rechtermuisknop op de link en selecteer de optie “linkadres kopiëren”
  • Optie B:
    Deel de link per e-mail

Samenvatting

Persoonsgerichte zorg vereist participatie van de eindgebruikers van zorg. In tegenstelling tot aanbodgestuurde zorg streven we naar vraaggestuurde zorg vanuit het patiëntenperspectief, uitgaande van solidariteit, keuzevrijheid en behoud van persoonlijke autonomie. Dit vereist patiëntenparticipatie, waardoor we het patiëntenperspectief – de vragen, voorkeuren en waarden van patiënten, en ook diens mogelijkheden – beter leren kennen. Bij patiëntenparticipatie worden patiënten niet alleen gezien als bron van ervaringskennis, maar ook als partner in kennisontwikkeling en kennisverspreiding. Het partnerschap speelt zich af op twee niveaus: collectieve participatie van patiënten in het beleid en het inrichten van de zorg en individuele participatie in de eigen zorgverlening. Het eerste niveau is collectieve patiëntenparticipatie. Zorg van goede kwaliteit is effectief, doelmatig en veilig. Deze kenmerken worden bepaald vanuit het medische perspectief, maar ook door het perspectief van patiënten. We betrekken patiënten niet alleen bij het bepalen van de agenda voor medisch onderzoek, voor praktijkrichtlijnen, voor kwaliteitsmetingen en kwaliteitsverbeteringen, maar ook bij het daadwerkelijk uitvoeren van onderzoek, beleid en kwaliteit. Zorg van goede kwaliteit is ook tijdig, goed toegankelijk, en persoonsgericht. Dit uit zich in klantvriendelijke service en respectvolle bejegening van het individu. Door het systematisch monitoren van ervaringen van patiënten met de zorg krijgt een organisatie of individuele zorgverlener inzicht in de sterke en zwakke punten van de geleverde zorg. Het tweede niveau is individuele patiëntenparticipatie. Zorg van goede kwaliteit wordt op maat geleverd, zodat de inhoud en vorm zo goed mogelijk in overeenstemming zijn met de waarden en voorkeuren van de individuele patiënt. ‘Moet ik (nu) hulp vragen?’, ‘Naar wie kan ik het best gaan?’, ‘Zal ik instemmen met de voorgestelde interventie?’ en ‘Hoe kan ik het beste omgaan met mijn chronische ziekte?’ zijn vragen waar patiënten mee zitten. Goed toegankelijke en specifieke informatie voor patiënten over zorgverleners en instellingen, over de voor- en nadelen van interventies en samen beslissen, en ondersteuning van zelfmanagement zijn hierbij belangrijke randvoorwaarden. Dit hoofdstuk schetst actuele ontwikkelingen in patiëntenparticipatie, met een kritische reflectie op de kwetsbare kanten van patiëntenparticipatie.
Literatuur
go back to reference Berwick D. What ‘Patient-centered’ should mean: confessions of an extremist. Health Aff. 2009;28:w555–65. Berwick D. What ‘Patient-centered’ should mean: confessions of an extremist. Health Aff. 2009;28:w555–65.
go back to reference Coulter A, Ellins J. Effectiveness of strategies for informing, educating and involving patients. BMJ. 2007;335:24–7. CrossRef Coulter A, Ellins J. Effectiveness of strategies for informing, educating and involving patients. BMJ. 2007;335:24–7. CrossRef
go back to reference Duggan P, Geller G, Cooper L, Beach M. The moral nature of patient-centeredness: is it ‘just the right thing to do’? Pat Educ Counsel. 2006;62:271–6. Duggan P, Geller G, Cooper L, Beach M. The moral nature of patient-centeredness: is it ‘just the right thing to do’? Pat Educ Counsel. 2006;62:271–6.
go back to reference Elwyn G, O’Connor A, Stacey D, Volk R, Edwards A, Coulter A, et al. Developing a quality criteria framework for patient decision aids: online international Delphi consensus process. BMJ. 2006;333:417. CrossRef Elwyn G, O’Connor A, Stacey D, Volk R, Edwards A, Coulter A, et al. Developing a quality criteria framework for patient decision aids: online international Delphi consensus process. BMJ. 2006;333:417. CrossRef
go back to reference Faber M, Bosch M, Wollersheim H, Leatherman S, Grol R. Public reporting in health care: how do consumers use quality-of-care information? A systematic review. Med Care. 2009;47:1–8. CrossRef Faber M, Bosch M, Wollersheim H, Leatherman S, Grol R. Public reporting in health care: how do consumers use quality-of-care information? A systematic review. Med Care. 2009;47:1–8. CrossRef
go back to reference Kirwan J, Minnock P, Adebajo A, Bresnihan B, Choy E, De Wit M, at al. Patient perspective: fatigue as a recommended patient centered outcome measure in RA. J Rheumatol. 2007;34:5. Kirwan J, Minnock P, Adebajo A, Bresnihan B, Choy E, De Wit M, at al. Patient perspective: fatigue as a recommended patient centered outcome measure in RA. J Rheumatol. 2007;34:5.
go back to reference Mol A. Living with diabetes: care beyond choice and control. Lancet. 2009;373:1756–7. CrossRef Mol A. Living with diabetes: care beyond choice and control. Lancet. 2009;373:1756–7. CrossRef
go back to reference Preference Collaborative Review Group. Patients’ preferences within randomised trials: systematic review and patient level meta-analysis. BMJ. 2008;337:a1864. CrossRef Preference Collaborative Review Group. Patients’ preferences within randomised trials: systematic review and patient level meta-analysis. BMJ. 2008;337:a1864. CrossRef
go back to reference Rademakers J. De actieve patiënt als utopie. Inaugurale rede. Utrecht: EMGO-Maastricht; 2016. Rademakers J. De actieve patiënt als utopie. Inaugurale rede. Utrecht: EMGO-Maastricht; 2016.
Metagegevens
Titel
Patiëntenparticipatie en persoonsgerichte zorg
Auteurs
Prof. dr. T. van der Weijden
B. Nannekhan
Dr. M. Meinders
Copyright
2020
Uitgeverij
Bohn Stafleu van Loghum
DOI
https://doi.org/10.1007/978-90-368-2360-9_3