Skip to main content
Top
Gepubliceerd in: Neuropraxis 1/2006

01-02-2006 | Artikelen

De effecten van psychoactieve medicatie op actiemonitoring

Auteur: dr. Ellen de Bruin

Gepubliceerd in: Neuropraxis | Uitgave 1/2006

Log in om toegang te krijgen
share
DELEN

Deel dit onderdeel of sectie (kopieer de link)

  • Optie A:
    Klik op de rechtermuisknop op de link en selecteer de optie “linkadres kopiëren”
  • Optie B:
    Deel de link per e-mail

Extract

Het snel detecteren van acties die fout zijn gegaan of dreigen fout te gaan is een cruciale functie die mensen in staat stelt snel en adaptief te reageren op hun omgeving. Hoe belangrijk het controleren ofwel monitoren van acties is wordt duidelijk als we naar alledaagse handelingen kijken. Zo dient een autobestuurder continu corrigerende stuurbewegingen te maken als reactie op onregelmatigheden in de weg en het, soms onvoorspelbare, gedrag van medeweggebruikers. Maar ook wanneer een gekozen actie de foute blijkt te zijn, is het van belang de gemaakte fout zo snel mogelijk te detecteren en daarop adequaat te reageren. Een bekend voorbeeld van een veelvoorkomende fout met weinig gevolgen is het vergeten mee te sturen van een beloofde bijlage in een e-mail. Op het moment dat de verzendknop wordt ingedrukt realiseert de schrijver zich vaak meteen de zojuist gemaakte fout. Om deze reden wordt dit soort e-mails bijna altijd snel gevolgd door een tweede corrigerende e-mail met daarin wel de bijlage. De term ‘actiemonitoring’ wordt in de literatuur gebruikt als overkoepelende term voor al deze processen, waaronder foutendetectie en de daarop volgende gedragsaanpassingen. …
Literatuur
go back to reference Bates, A.T., Liddle, P.F., Kiehl, K.A. & Ngan, E.T. (2004). State dependent changes in error monitoring in schizophrenia. Journal of Psychiatric Research, 38, 347-356. Bates, A.T., Liddle, P.F., Kiehl, K.A. & Ngan, E.T. (2004). State dependent changes in error monitoring in schizophrenia. Journal of Psychiatric Research, 38, 347-356.
go back to reference De Bruijn, E.R.A., Grootens, K.P., Verkes, R.J., Buchholz, V., Hummelen, J.W. & Hulstijn, W. (in press). Neural correlates of impulsive responding in borderline personality disorder: erp evidence for reduced action monitoring. Journal of Psychiatric Research. De Bruijn, E.R.A., Grootens, K.P., Verkes, R.J., Buchholz, V., Hummelen, J.W. & Hulstijn, W. (in press). Neural correlates of impulsive responding in borderline personality disorder: erp evidence for reduced action monitoring. Journal of Psychiatric Research.
go back to reference De Bruijn, E.R.A., Hulstijn, W., Verkes, R.J., Ruigt, G.S.F. & Sabbe, B.G.C. (2004). Drug-induced stimulation and suppression of action monitoring in healthy volunteers. Psychopharmacology, 177, 151-160. De Bruijn, E.R.A., Hulstijn, W., Verkes, R.J., Ruigt, G.S.F. & Sabbe, B.G.C. (2004). Drug-induced stimulation and suppression of action monitoring in healthy volunteers. Psychopharmacology, 177, 151-160.
go back to reference De Bruijn, E.R.A., Hulstijn, W., Verkes, R.J., Ruigt, G.S.F. & Sabbe, B.G.C. (2005). Altered response evaluation: Monitoring of late responses after administration of D-amphetamine. Journal of Psychophysiology, 19, 311-318. De Bruijn, E.R.A., Hulstijn, W., Verkes, R.J., Ruigt, G.S.F. & Sabbe, B.G.C. (2005). Altered response evaluation: Monitoring of late responses after administration of D-amphetamine. Journal of Psychophysiology, 19, 311-318.
go back to reference De Bruijn, E.R.A., Sabbe, B.G.C., Hulstijn, W., Ruigt, G.S.F. & Verkes, R. J. (2005). Effects of antipsychotic and antidepressant drugs on action monitoring in healthy volunteers. Manuscript submitted for publication. De Bruijn, E.R.A., Sabbe, B.G.C., Hulstijn, W., Ruigt, G.S.F. & Verkes, R. J. (2005). Effects of antipsychotic and antidepressant drugs on action monitoring in healthy volunteers. Manuscript submitted for publication.
go back to reference Falkenstein, M., Hohnsbein, J., Hoormann, J. & Blanke, L. (1991). Effects of crossmodal divided attention on late erp components. II. Error processing in choice reaction tasks. Electroencephalography and Clinical Neurophysiology, 78, 447-455. Falkenstein, M., Hohnsbein, J., Hoormann, J. & Blanke, L. (1991). Effects of crossmodal divided attention on late erp components. II. Error processing in choice reaction tasks. Electroencephalography and Clinical Neurophysiology, 78, 447-455.
go back to reference Gehring, W.J., Himle, J. & Nisenson, L.G. (2000). Action-monitoring dysfunction in obsessive-compulsive disorder. Psychological Science, 11, 1-6. Gehring, W.J., Himle, J. & Nisenson, L.G. (2000). Action-monitoring dysfunction in obsessive-compulsive disorder. Psychological Science, 11, 1-6.
go back to reference Holroyd, C.B. & Coles, M.G.H. (2002). The neural basis of human error processing: Reinforcement learning, dopamine, and the error-related negativity. Psychological Review, 109, 679-709. Holroyd, C.B. & Coles, M.G.H. (2002). The neural basis of human error processing: Reinforcement learning, dopamine, and the error-related negativity. Psychological Review, 109, 679-709.
go back to reference Holroyd, C.B. & Yeung, N. (2003). Alcohol and error processing. Trends in Neurosciences, 26, 402-404. Holroyd, C.B. & Yeung, N. (2003). Alcohol and error processing. Trends in Neurosciences, 26, 402-404.
go back to reference Johannes, S., Wieringa, B.M., Nager, W., Dengler, R. & Munte, T.F. (2001). Oxazepam alters action monitoring. Psychopharmacology, 155, 100-106. Johannes, S., Wieringa, B.M., Nager, W., Dengler, R. & Munte, T.F. (2001). Oxazepam alters action monitoring. Psychopharmacology, 155, 100-106.
go back to reference Nieuwenhuis, S. (2005). Foutendetectie in de menselijke hersenen. Neuropraxis, 3, 59-63. Nieuwenhuis, S. (2005). Foutendetectie in de menselijke hersenen. Neuropraxis, 3, 59-63.
go back to reference Niki, H. & Watanabe, M. (1979) Prefrontal and cingulate unit activity during timing behavior in the monkey. Brain Research, 171, 213-24. Niki, H. & Watanabe, M. (1979) Prefrontal and cingulate unit activity during timing behavior in the monkey. Brain Research, 171, 213-24.
go back to reference Paus, T. (2001). Primate anterior cingulate cortex: where motor control, drive and cognition interface. Nature Review Neuroscience, 6, 417-24. Paus, T. (2001). Primate anterior cingulate cortex: where motor control, drive and cognition interface. Nature Review Neuroscience, 6, 417-24.
go back to reference Rabbitt, P.M.A. (1966). Errors and error correction in choice reaction tasks. Journal of Experimental Psychology, 71, 264-272. Rabbitt, P.M.A. (1966). Errors and error correction in choice reaction tasks. Journal of Experimental Psychology, 71, 264-272.
go back to reference Riba, J., Rodriguez-Fornells, A., Munte, T.F. & Barbanoj, M.J. (in press). A neurophysiological study of the detrimental effects of alprazolam on human action monitoring, Cognitive Brain Research. Riba, J., Rodriguez-Fornells, A., Munte, T.F. & Barbanoj, M.J. (in press). A neurophysiological study of the detrimental effects of alprazolam on human action monitoring, Cognitive Brain Research.
go back to reference Ridderinkhof, K.R., De Vlugt, Y., Bramlage, A., Spaan, M., Elton, M., Snel, J. & Band, G.P. (2002). Alcohol consumption impairs detection of performance errors in mediofrontal cortex. Science, 298, 2209-2211. Ridderinkhof, K.R., De Vlugt, Y., Bramlage, A., Spaan, M., Elton, M., Snel, J. & Band, G.P. (2002). Alcohol consumption impairs detection of performance errors in mediofrontal cortex. Science, 298, 2209-2211.
go back to reference Ridderinkhof, K.R., Ullsperger, M., Crone, E.A. & Nieuwenhuis, S. (2004). The role of medial frontal cortex in cognitive control. Science, 306, 443-447. Ridderinkhof, K.R., Ullsperger, M., Crone, E.A. & Nieuwenhuis, S. (2004). The role of medial frontal cortex in cognitive control. Science, 306, 443-447.
go back to reference Tieges, Z., Ridderinkhof, K.R, Snel, J. & Kok, A. (2004). Caffeine strengthens action monitoring: evidence from the error-related negativity. Cognitve Brain Research, 21, 87-93. Tieges, Z., Ridderinkhof, K.R, Snel, J. & Kok, A. (2004). Caffeine strengthens action monitoring: evidence from the error-related negativity. Cognitve Brain Research, 21, 87-93.
go back to reference Zirnheld, P.J., Carroll, C.A., Kieffaber, P.D., O’Donnell, B.F., Shekhar, A. & Hetrick, W.P. (2004). Haloperidol impairs learning and error-related negativity in humans. Journal of Cognitive Neuroscience, 16, 1098-1112. Zirnheld, P.J., Carroll, C.A., Kieffaber, P.D., O’Donnell, B.F., Shekhar, A. & Hetrick, W.P. (2004). Haloperidol impairs learning and error-related negativity in humans. Journal of Cognitive Neuroscience, 16, 1098-1112.
Metagegevens
Titel
De effecten van psychoactieve medicatie op actiemonitoring
Auteur
dr. Ellen de Bruin
Publicatiedatum
01-02-2006
Uitgeverij
Bohn Stafleu van Loghum
Gepubliceerd in
Neuropraxis / Uitgave 1/2006
Print ISSN: 1387-5817
Elektronisch ISSN: 1876-5785
DOI
https://doi.org/10.1007/BF03079071

Andere artikelen Uitgave 1/2006

Neuropraxis 1/2006 Naar de uitgave

Woorden vooraf

Woorden vooraf

Signalement

Artikelen