Skip to main content
main-content
Top

Over dit boek

Medische zorgverlening begint altijd met een consult: het contact tussen arts en patiënt, waarbij de patiënt de arts raadpleegt en de arts op basis van het ziektebeeld, het patiëntverhaal en vakkennis tot een diagnose probeert te komen. Het consult vergt meer van de arts dan het verzamelen van gegevens: de arts moet vooral een balans proberen te vinden tussen empathie en professionele distantie. Consultvoering wordt door studenten geneeskunde vaak als lastig ervaren. Tijdens het consult worden het patiëntverhaal en de resultaten van lichamelijk onderzoek in verband gebracht met de kennis van de theorie. Die kennis is echter niet altijd geordend of bruikbaar. Een deskundig en competent uitgevoerd consult verloopt volgens een bepaalde ordening van stappen. Medische consultvoering presenteert een model voor die ordening. Er wordt op gestructureerde wijze aandacht besteed aan het voeren van consulten. Aan de verschillende vormen van patiëntcontact, die soms zijn gericht op het komen tot een differentiële diagnose en soms op het vervolgen van beleid.

Inhoudsopgave

Voorwerk

Inleiding

Inleiding

Samenvatting
Een arts is geen wonderdokter. Niemand in het medische domein is dat. Genezen is - hoe spijtig ook - lang niet altijd mogelijk, beter maken gelukkig dikwijls wel.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

Hoofdlijnen van de consultvoering

Voorwerk

1 De structuur van het consult

Samenvatting
Voor een patiënt heeft een consult een heel persoonlijke en vaak ook emotionele betekenis. Niet zelden gaan klachten gepaard met angsten en zorgen. Vaak is aan het consult al een zorgelijke periode voorafgegaan.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

2 Fase I Contact leggen, de hulpvraag

Samenvatting
De eerste indruk is in het algemeen voor beide partijen van groot belang voor het verdere verloop van een contact. Dit geldt zeker voor een arts-patiëntcontact.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

3 Fase II Vraagverheldering en verkenning van de hoofdklacht

Samenvatting
Deze fase in het consult vloeit voort uit fase I en overlapt meestal fase I; met name wat betreft het medisch-inhoudelijke spoor. De arts probeert een duidelijk beeld te krijgen van de omvang en de kenmerken van de klacht, maar ook over de beleving ervan.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

4 Fase III Uitgebreide anamnese

Samenvatting
De patiënt heeft zijn verhaal uit de doeken gedaan. De eerste denkpauze werd genomen en het verhaal is nog eens samengevat, waarbij de patiënt de gelegenheid kreeg te corrigeren of aan te vullen.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

5 Fase IV Lichamelijk onderzoek

Samenvatting
De anamnese is afgesloten, nu volgt het lichamelijk onderzoek. Dit is de tweede grote overgang in het consult en ook dit is een kwetsbaar moment in het contact.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

6 Fase V Bevindingen en uitleg

Samenvatting
In deze fase zijn er enkele alternatieve opties en de keuze is afhankelijk van de uitkomsten van de medische inhoud in fase III en IV.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

7 Fase VI Advies en behandeling

Samenvatting
De diagnose is gesteld en uitgelegd. Nu is het tijd om een beleid uit te stippelen. De patiënt kwam immers met een klacht in de hoop een oplossing aangereikt te krijgen. Dat is niet altijd mogelijk. Voor een aantal klachten bestaat geen therapie.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

8 Fase VII Afronding en verslaglegging

Samenvatting
Alles is nu aan de orde geweest en het consult kan worden afgerond. De overgang naar deze fase zal gemarkeerd moeten worden en in dat kader is het aanbevolen de patiënt te vragen of alles voldoende duidelijk is waarbij eventuele afspraken worden benadrukt. Er zijn nu verschillende mogelijkheden.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

9 Vervolgconsulten

Samenvatting
Wanneer de zeven fasen van het consult tijdens een of enkele bijeenkomsten zijn doorlopen, bestaat de mogelijkheid dat daarmee het consult beëindigd is. In veel gevallen zal het echter voorkomen dat er nog een vervolg is.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

10 Bijzondere consultsituaties

Samenvatting
In dit hoofdstuk komen een aantal situaties aan de orde waarbij de stappen in het consult zoals het in de voorgaande hoofdstukken is beschreven niet vanzelfsprekend verlopen. Deze situaties zijn voorbeelden van wat in hoofdstuk 15 onder ‘contactuele complexiteit’ en ‘situatieve complexiteit’ wordt beschreven.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

11 Perspectieven en ontwikkelingen

Samenvatting
De theorie over de consultvoering is vooral gebaseerd op de bekende artsenpraktijk, waarin de arts een spreekkamer heeft waar de patiënt wordt ontvangen.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

Achtergronden van consultvoering

Voorwerk

12 Ziekte in context

Samenvatting
In het voorgaande is al meerdere malen benadrukt dat een diagnose nooit alleen op harde medisch-biologische gegevens berust, maar altijd gesteld wordt in de context van de patiënt.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

13 Klinisch redeneren

Samenvatting
Direct al bij het begin van een consult zal de arts zijn gedachten ontwikkelen in de richting van een diagnose. De patiënt in kwestie is misschien al veel vaker bij de arts geweest, of komt anders nooit.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

14 Communicatietheorie voor de consultvoering

Samenvatting
Op het communicatief-interactieve spoor van het consult komt het aan op de ‘competentie communicatie’ van de arts en dus op zijn (mate van) vaardigheid om een consult qua gesprek en interactie adequaat uit te voeren.
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

15 Competentie in de consultvoering

Samenvatting
In dit hoofdstuk komt de thematiek van dit boek nog eens aan de orde, maar nu via het begrip competentie: hoe kan de arts zo goed mogelijk consulten leren voeren? Hoe kan de arts competent, of liever: zo competent mogelijk worden in het voeren van consulten?
E.P. Veening, R.O.B. Gans, J.B.M. Kuks

Nawerk

Meer informatie