Skip to main content
main-content
Top

26-03-2014 | Nieuws

Zorg voor kwetsbare ouderen blijkt ingewikkeld

Volgens prof. dr. Ruud Kempen heeft het door de overheid geïnitieerde Nationaal Programma Ouderenzorg (NPO) vooralsnog weinig antwoorden opgeleverd op de vraag hoe de eerstelijnszorg haar dominante rol in de ouderenzorg van de toekomst adequaat vervult. Hij is de promotor van Silke Metzelthin die onderzoek deed naar het programma Zorg uit Voorzorg (een onderdeel van het NPO), dat van 2010 tot 2012 werd gebruikt in twaalf Limburgse huisartsenpraktijken. Metzelthin concludeert dat dit programma geen (kosten)effectieve resultaten heeft laten zien. Op 26 maart verdedigt zij haar proefschrift aan de Universiteit Maastricht, voorafgegaan door een symposium over de complexiteit van de eerstelijnszorg voor kwetsbare ouderen.

Ouderen worden als kwetsbaar gezien wanneer de regie over hun leven vermindert en ze een diverse hulp- en zorgbehoefte hebben. Hun situatie is complex, hetzij door de combinatie van ziektebeelden, hetzij door problemen in de organisatie van (mantel)zorg. Het multidisciplinaire programma Zorg uit Voorzorg had als doel deze ouderen te ondersteunen bij het zelfstandig thuis functioneren. Nadat ze met een korte schriftelijke vragenlijst werden opgespoord, bezocht de praktijkondersteuner hen thuis voor een uitgebreid onderzoek. Er werden samen doelen opgesteld die de ouderen wilden realiseren en daarmee ging een team van hulpverleners aan de slag; huisarts, praktijkondersteuner, ergotherapeut of fysiotherapeut.

 

 

 

Geen bewijs voor kosteneffectiviteit programma
Aan de evaluatiestudie – waarin nauw werd samengewerkt tussen Universiteit Maastricht en Zuyd Hogeschool – van Silke Metzelthin deden twaalf huisartsenpraktijken, 346 ouderen en 145 mantelzorgers mee. Zowel de ouderen als de hulpverleners vonden het een positieve ervaring: meer aandacht voor multidisciplinair werken en preventie, een goede structuur voor de geriatrische zorg en ouderen voelden zich begrepen en gesteund. Desondanks vond de promovenda geen empirisch bewijs voor de (kosten)effectiviteit van het programma. De groep die meedeed aan het programma maakte veel meer gebruik van zorg, terwijl hun kwaliteit van leven niet significant verschilde van de controlegroep en ze ook niet minder beperkingen ervoeren in hun activiteiten.

 

Wat is kwetsbaar?
Mogelijke verklaringen liggen in het feit dat ‘kwetsbaar’ een erg moeilijk te definiëren en meten begrip is, waardoor misschien niet helemaal de juiste doelgroep gerekruteerd is voor het onderzoek. Daarnaast lijkt het programma door zijn complexiteit niet optimaal geïmplementeerd. “De vraag is hoeveel complexiteit hulpverleners aankunnen”, stelt de promovenda. Promotor Ruud Kempen, hoogleraar Sociale Gerontologie, vult aan: “Bovendien wordt het steeds moeilijker om zorgprogramma’s te ontwikkelen met toegevoegde waarde voor zelfstandig wonende ouderen, gezien de al bestaande kwaliteit van zorg. Maar toch kampt een aanzienlijk deel van de ouderen met gezondheids- of andere zorgproblemen waarvoor we op dit moment geen adequaat zorgaanbod hebben.”

 

Internationale publicatie
Andere studies in het kader van het Nationaal Programma Ouderenzorg laten eveneens weinig tot geen effect zien, ondanks forse investeringen van onder meer de overheid. Silke Metzelthins studie is de eerste die internationaal gepubliceerd is, in het British Medical Journal en het International Journal of Nursing Studies. “Er lijkt iets substantieels aan de hand te zijn waarvoor we in de zorg voor ouderen nog geen oplossing hebben, terwijl het adagium vanuit het beleid is dat de eerstelijnszorg de dominante vorm van ouderenzorg moet worden”, besluit de promovenda. Er is volgens haar dan ook meer onderzoek nodig naar het adequaat opsporen en ondersteunen van kwetsbare ouderen.

 

Bron: zorgenziekenhuiskrant.nl

Beeld: Fotolia

Tip

Bekijk de web-tv-uitzending De zin en onzin van beweegprogramma’s voor ouderen met Ard Schenk en prof. Erik Scherder (neuropsycholoog). Voor abonnementhouders van BSL Fysiotherapeut Totaal is deze web-tv-uitzending gratis. Aan deze web-tv-uitzending zijn 2 accreditatiepunten toegekend.

 

Met BSL Fysiotherapeut Totaal (150 euro per jaar) heeft u voor de periode van een jaar (online) toegang tot:

  1. geaccrediteerde web-tv (2 per jaar)
  2. geaccrediteerde e-learning (4 per jaar)
  3. fysiotherapiecongres (1 per jaar)
  4. meer dan 60 boeken
  5. 77 video’s over het bewegingsapparaat
  6. nieuwsberichten

 

Per jaar kunt u 15 accreditatiepunten behalen. Neem een gratis proefabonnement (voor 1 maand) of ga voor meer informatie of een jaarabonnement naar BSL Fysiotherapeut Totaal.

 

Meer artikelen over fysiotherapie: Algemeen of Geriatriefysiotherapie

Onze productaanbevelingen

BSL Fysiotherapeut Totaal

Zoekt u casuïstiek over nekklachten of wilt u meer weten over lage rugpijn? Met dit online abonnement kunt u uw vakkennis optimaal bijhouden en uitbreiden. U krijgt toegang tot een groot aantal fysiotherapieboeken en geaccrediteerde online nascholing, zoals e-learnings en web-tv's.