3. Speeksel en tandplaque

Naast goede hygiëne en het dieet is de mondgezondheid verbonden met de aanwezigheid van zowel speeksel als micro-organismen. Speeksel is zeer veelzijdig en speelt een belangrijke rol in het normaal functioneren van de mond en in het voorkómen van ziekten. Verlies van (functies van) speeksel resulteert in xerostomie of hyposalivatie en dit kan leiden tot problemen in de mond, zowel gerelateerd aan de harde als de zachte oppervlakken. Speeksel beschermt de mond enerzijds tegen schadelijke micro-organismen en faciliteert anderzijds de aanwezigheid van de nuttige micro-organismen. Micro-organismen spelen een belangrijke rol in de mondgezondheid wanneer ze in balans zijn met de gastheer en ze veroorzaken problemen wanneer deze balans verdwijnt en omslaat in dysbiose. In dit hoofdstuk worden de functies van speeksel besproken en wordt uitgelegd hoe hyposalivatie vastgesteld kan worden. Daarnaast wordt de relatie tussen speeksel, het tandoppervlak, micro-organismen en tandplaque besproken.