Skip to main content
main-content
Top

Over dit boek

Oogchirurgie bestaat uit drie delen. In het eerste deel komen de algemene richtlijnen bij oogoperaties aan bod. Deel twee gaat over orbitachirurgie, de chirurgie die zich bezighoudt met de structuren rond het oog, te weten de oogleden, de conjunctiva, de oogbol, de oogspieren, de orbita en traanwegen. Het derde en laatste deel behandelt de oogchirurgie. De auteurs beschrijven operaties aan het voorsegment (cornea en iris tot en met de lens) en het achtersegment (corpus vitreum en retina). Daarnaast bevat het boek twee bijlagen waarin randapparatuur bij oogheelkundige operaties en specifiek oogheelkundig instrumentarium worden beschreven. Tevens wordt een aantal nuttige praktijktips gegeven. Dit boek is niet alleen geschikt als leerboek, maar kan ook door gediplomeerde operatieassistenten uitstekend als naslagwerk worden gebruikt.

De reeks 'Operatieve Zorg en Technieken' is bestemd voor de opleiding tot operatieassistent. Naast het basisboek bestaat de reeks uit een aantal vervolgdelen, waarin de verschillende subspecialismen van de chirurgie worden behandeld.
Elk deel in de reeks heeft dezelfde indeling. Ieder hoofdstuk begint met een inleiding, gevolgd door een uitwerking van de pre-, per- en postoperatieve fase van de operatie. Bij alle operatiebeschrijvingen staan de operatie-indicatie en het doel van de operatie vermeld. De opstelling van het operatieteam wordt per operatiebeschrijving verduidelijkt door een afbeelding.
De reeks 'Operatieve Zorg en Technieken' benadert de beroepsuitoefening van de operatieassistent zo dicht mogelijk. De talrijke afbeeldingen onderbouwen deze benadering.

Inhoudsopgave

Voorwerk

Algemene richtlijnen bij oogoperaties

Voorwerk

1. Algemene richtlijnen

Samenvatting
In dit eerste hoofdstuk worden de algemene richtlijnen bij operaties aan het oog besproken. De verschillende operaties hebben veel overeenkomsten, zowel wat betreft het verloop van de ingreep als wat betreft de zorg eromheen. Zo zijn de pre- en postoperatieve verzorging van het oog bij bijna elke operatie hetzelfde en wordt een aantal medicijnen bij alle operaties gebruikt. Voor de operatieassistent schuilt in deze routine het gevaar dat de aandacht gemakkelijk kan verslappen. Operatieassistenten die zich aangetrokken voelen tot de oogchirurgie moeten zich hiervan bewust zijn en weten dat er voortdurend een beroep wordt gedaan op hun uiterste concentratie en accuratesse.
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

Orbitachirurgie

Voorwerk

2. Oogleden en conjunctiva

Samenvatting
De oogleden (palpebrae) zijn twee delen van de huid die de voorkant van het oog vanaf de boven- en de onderkant bedekken. De oogleden bestaan uit een huidlaag, de musculus orbicularis, een bindweefselplaat (tarsus) en het bindvlies (conjunctiva), dat doorloopt over de oogbol.
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

3. Oogbol en oogspieren

Samenvatting
De oogbol is de ‘jas’ van het oog, die ervoor zorgt dat alle onderdelen bij elkaar blijven. De spieren die aan de oogbol vastzitten, zorgen ervoor dat het oog kan bewegen en dat het die richting opdraait die wij willen.
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

4. Oogkas en traanwegen

Samenvatting
De chirurgie van de structuren rond het oog, dat wil zeggen de oogkas (orbita) en periorbitale structuren zoals de traanwegen, is een apart onderdeel van de oogchirurgie. Het is niet uitzonderlijk dat een chirurg zich uitsluitend op de orbitachirurgie toelegt. Orbitachirurgie omvat operaties van oogkas, traanwegen, oogleden, bindvliezen, oogbol en oogspieren. Het gaat daarbij niet altijd om microchirurgie, zodat de operatiemicroscoop niet altijd wordt gebruikt. Het operatiegebied is veelal groter en ook het instrumentarium is over het algemeen groter en grover dan bij de oogchirurgie (deel 3). Veel van het instrumentarium is dan ook terug te vinden bij de algemene chirurgie.
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

Oogchirurgie

Voorwerk

5. Voorsegment (cornea, iris en lens)

Samenvatting
De intraoculaire oogchirurgie is te verdelen in operaties aan het voor- en het achtersegment. Dit hoofdstuk beschrijft operaties van het voorsegment: cornea, iris en lens. H. 6 zal gaan over de operaties van het achtersegment: glasvocht en netvlies.
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

6. Achtersegment (corpus vitreum en retina)

Samenvatting
Loslating van het netvlies (ablatio retinae) wordt veelal veroorzaakt doordat er een of meer gaten in de retina ontstaan. Bij een loslating splijt de bovenste retinalaag (die de staafjes en kegeltjes bevat) van de onderste retinalaag (de pigmentlaag). Een loslating van het netvlies kan in principe overal ontstaan, maar begint over het algemeen in de perifere retina. Het netvlies is het dunst op de plaats waar de loslating begint: de getande rand (ora serrata). Een scheur op deze plaats, ook wel een orascheur genoemd, ontstaat meestal na een trauma. Retinadefecten kunnen ontstaan door diverse oorzaken.
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

7. Specifiek instrumentarium

Samenvatting
Een instrument kan worden gedefinieerd als een werktuig dat als hulpmiddel dienst kan doen om handelingen en/of metingen te verrichten. In dit hoofdstuk zijn de instrumenten opgenomen die speciaal bij oogoperaties worden gebruikt. Oogartsen maken ook gebruik van het algemeen chirurgisch instrumentarium; afbeeldingen daarvan zijn weergegeven in het boek Algemene chirurgie uit de reeks ‘Operatieve Zorg en Technieken’. De op het anesthesietoestel aanwezige meetinstrumenten worden behandeld bij het vak anesthesiologische zorg en technieken (AZT).
Elly Kiesenberg-de Vries, Tamara van der List

Nawerk

Meer informatie

Extra’s