Skip to main content
main-content

05-09-2013 | Nieuws

HDL verhoging is lastig dossier

Een nieuw experimenteel middel, RVX-208, dat naar verwachting het HDL-cholesterol zou verhogen bij patiënten met coronaire hartziekte en een lage HDL-spiegel, had geen enkel effect. De zoektocht naar HDL-verhogende middelen verloopt moeizaam. Maar volgens Frank Visseren, hoogleraar interne en vasculaire geneeskunde in het UMC Utrecht, is onderzoek naar HDL-verhoging nog zeker zinvol, al ligt het ingewikkelder dan gedacht. “Het gaat niet om one drug fits all, maar voor wie het wel werkt is nog onduidelijk.”

Dat de HDL-spiegel van belang is, staat niet ter discussie voor Visseren.”Vrouwen zijn voor de menopauze beschermd door een torenhoge HDL-spiegel, en als die daarna gaat dalen komen er ineens veel hartvaatziekten op. En er zijn families met mutaties die voor een superlaag HDL-gehalte zorgen en die op heel jong leeftijd hartvaatziekten krijgen.” Maar het HDL-verhaal is veel ingewikkelder dan gedacht, erkent hij. “Het is een ongelofelijk ingewikkeld lipidendeeltje en er zijn vele soorten. Over welk HDL spreek je, en welk stukje ervan? Niet elk HDL is actief betrokken bij het terugtransporteren van cholesterol naar de lever.” Onderzoekers hadden aldus Visseren wel een vermoeden van de complexiteit, maar dat was wat naar de achtergrond verdwenen.  

Statines

Een tweede probleem bij het onderzoek naar het nut van HDL-verhoging is dat het epidemiologisch bewijs dat een laag HDL-gehalte een risicofactor voor hartvaatziekten is, dateert van het pre-statine tijdperk. “Door de statines is het LDL-gehalte relatief laag en HDL veel minder belangrijk. Er moet voor het HDL wel cholesterol zijn om te transporteren en dat is er bij een laag LDL niet.”. Hij noemt de Utrechtse SMART-studie als voorbeeld. “Daarin blijkt dat mensen al zo’n intensieve LDL-verlaging hebben, dat HDL-verhoging er niet meer toe doet.” Maar nuancerend: “In een andere studie lijkt HDL-verhoging toch wel wat te doen.”

Assure-studie

In de Assure-studie, onder leiding van Stephan Nicholls, hoogleraar Cardiologie een de University of Adelaide, Australië,  is RVX-208 onderzocht. Het middel zou het apolipoproteïne A1 (apoA1), een structuureiwit van HDL, induceren. In het onderzoek  is het middel vergeleken met placebo bij patiënten die ook atorvastatine en rosuvastatine gebruikten. De HDL-verhoging en LDL-verlaging waren in de studiegroep en  de placebogroep vergelijkbaar. RVX-208  had in beide groepen zelfs een vergelijkbaar effect op apoA1.

Zoektocht

Omdat het middel af geen effect had op apoA1 en het HDL dus niet omhoog  ging, is dit niet per se een studie die de hypothese van HDL-verhoging ter discussie zou stellen, aldus Visseren, maar hij erkent wel dat de zoektocht lastig is. Op dit moment zijn grote eindpuntenstudies gaande met CETP-remmers, die het HDL met 80 tot 120 procent verhogen en tegelijkertijd LDL verlagen. Daar is het naar uitzien, al is dan volgens Visseren nóg niet te zeggen of het effect door de HDL-verhoging komt.

 

Onze productaanbevelingen

BSL Huisarts Totaal

Met BSL Huisarts Totaal bouwt u efficiënt aan uw vakkennis. U krijgt digitale toegang tot boeken, veelgestelde vragen, casuïstiek en zes vaktijdschriften voor huisartsen. Daarnaast vindt u praktijkgerichte nascholing: geaccrediteerde e-learnings, web-tv’s en toetsen. Alles om u nóg beter te maken in uw vak.