Skip to main content
main-content
Top

10-09-2015 | Nieuws

Casus

Hartklepvervanging bij vitale ouderen

Marga Kuipers, een actieve 85-jarige vrouw, komt bij de huisarts met klachten van pijn op de borst. Zij merkt dat zij geleidelijk aan lichamelijke beperkingen voelt bij huishoudelijk werk en bij het doen van de boodschappen. Ze is sneller moe. Bij lichamelijk onderzoek valt hoge bloeddruk op en een ruw systolisch geruis aan het hart, voorgeleid naar de tweede intercostaalruimte rechts en de carotiden. Ze vertelt de huisarts open te staan voor behandeling, ondanks haar hoge leeftijd.

Marga Kuipers bezoekt de huisarts maar weinig. Daar heeft ze het te druk voor. Haar medische voorgeschiedenis vermeldt geen grote bijzonderheden. De weduwe woont zelfstandig, staat midden in het leven, heeft een zorgzame familie en een trouwe vriendenkring. De huisarts kent haar al lang en ondersteunt haar verzoek om te kijken naar behandelingsmogelijkheden. Wel vraagt hij zich af of er een behandeling is die haar zo snel mogelijk weer kan terugbrengen in haar thuissituatie.

Tricuspidalis aortaklepstenose

De huisarts verwijst haar voor verder onderzoek naar het ziekenhuis. Daar wordt een ernstige tricuspidalis aortaklepstenose bij een normale linkerkamerfunctie vastgesteld. De pijn op de borst wordt verklaard door subendocardiale ischemie bij de aortaklepstenose en hypertensie. De hypertensie wordt medicamenteus behandeld. De aortaklepafwijking voldoet aan de criteria om tot behandeling over te gaan. Middels coronairangiografie kunnen afwijkingen aan de kransslagaders worden uitgesloten. De aanvullende CTscan van hart- en bloedvaten toont dat een aortaklepimplantatie op kloppend hart via een kleine opening van het borstbeen en de aorta ascendens tot de mogelijkheden behoort.

Alle behandelopties worden met Marga Kuipers en haar familie doorgesproken en na enige tijd krijgt de huisarts bericht dat ze op de wachtlijst staat voor een transcatheter-aortaklepimplantatie (TAVI), een minimaal invasieve, percutane aortaklepimplantatie. De (chirurgische) benadering via een kleine craniale mini-sternotomie lijkt de beste optie.

Hoog operatierisico

Als er sprake is van aortaklepstenose komen vitale ouderen en mensen met een hoog operatierisico steeds vaker in aanmerking voor de TAVI-methode om de hartklep te vervangen. Studieresultaten wijzen op een meer dan 20 procent lager sterftecijfer bij TAVI in vergelijking met de chirurgische klepvervanging. Ook is de herstelperiode voor mensen die in de hoog risicogroep vallen beduidend korter.

De cardioloog en de cardiothoracaal chirurg kijken zorgvuldig naar de operatie-indicatie, de leeftijd, de comorbiditeit, de kwetsbaarheid, de overlijdensrisico’s, de interventiemogelijkheden en de prognose van de patiënt zonder en met een interventie.

Minimaal invasief

Met een CT-angiogram en echocardiogram wordt de diameter van de aortaklep nauwkeurig bepaald voor het selecteren van de juiste klepmaat. De kunsthartkleppen die minimaal invasief worden ingebracht, kunnen zeer nauwkeurig en gemakkelijk worden geplaatst. Vanwege een extra sealing rond het implantatievlak van de klep is het risico op paravalvulaire lekkage minimaal. De ingreep bij Marga Kuipers gaat vlot en is succesvol. Het ziekenhuisverblijf verloopt ongestoord en de postoperatieve mobilisatie wordt door een fysiotherapeut voorzichtig uitgebreid. Na elf dagen wordt ze in goede conditie ontslagen, met afspraken over nacontrole en revalidatie. Een week na het ontslag bezoekt de huisarts haar thuis. Hij is verbaasd over het vlotte herstel. Als ze met de huisarts een kop koffie drinkt, toont zij hem het zes centimeter grote litteken dat al vrijwel genezen is.

Take home message

  • Wees alert bij ouderen op aortaklepstenose. De incidentie neemt toe met het stijgen van de leeftijd.
  • Transcatheteraortaklepimplantatie (TAVI) is voor ouderen een betere behandeloptie dan chirurgische klepvervanging. Uit studies blijkt dat de TAVI-methode bij mensen uit de hoogrisicogroep een kortere herstelperiode heeft.
  • Bij klachten van pijn op de borst en lichamelijke beperkingen bij huishoudelijk werk of snellere vermoeidheid: doe lichamelijk onderzoek en meet de bloeddruk. Luister naar het hart.
  • Bij twijfel: verwijs door naar het ziekenhuis.
  • Vertel de patiënt dat minimaal invasieve methoden voor hartklepvervanging tegenwoordig de behandeling van voorkeur is.

Bron: Hartklepvervanging bij vitale ouderen, George Brandon Bravo Bruinsma

Tips

Lees meer over hartklepafwijkingen in:

Onze productaanbevelingen

BSL Huisarts Totaal

Met BSL Huisarts Totaal bouwt u efficiënt aan uw vakkennis. U krijgt digitale toegang tot boeken, veelgestelde vragen, casuïstiek en zes vaktijdschriften voor huisartsen. Daarnaast vindt u praktijkgerichte nascholing: geaccrediteerde e-learnings, web-tv’s en toetsen. Alles om u nóg beter te maken in uw vak.