Skip to main content
main-content
Top

Over dit boek

In Handboek studievaardigheden voor het hbo staan 74 verschillende leeractiviteiten opgenomen met de daarbij horende werkwijze. Hoe bereid je een project, presentatie, tentamen of een stage voor? Hoe geef je constructieve feedback? Iedere activiteit is uitgewerkt naar inhoud, met een doel en stappenplan. En geeft antwoord op tal van vragen over onder andere samenwerken, studeren en projectmatig werken. Verder krijg je bij het onderdeel Tips adviezen hoe je missers kunt voorkomen en hoe je variatie en diepgang in de activiteit kunt aanbrengen.

Het handboek sluit aan bij actuele onderwijsontwikkelingen zoals de inzet van digitale toepassingen en competentiegericht opleiden. Daarnaast is er aandacht voor literatuurstudie en studeren voor een tentamen, maar ook voor werken in een elektronische leeromgeving, onderzoek doen en verzamelen van je portfolio. Individueel leren en samenwerken komen beiden aan bod.

Met deze 2e herziene druk leer je op een actieve manier voor je toekomstige beroep. De speciaal voor deze druk ontwikkelde website biedt de daarbij horende digitale en gebruiksvriendelijke ondersteuning. Met alle kwaliteiten die daarvoor nodig zijn: gedegen vakkennis, praktische vaardigheden en een goede beroepshouding.

Handboek studievaardigheden voor het hbo is tijdens je hele studie een waardevol hulpmiddel bij het uitvoeren van opdrachten op school en tijdens je stage. Kortom: een onmisbaar naslagwerk!

Inhoudsopgave

Voorwerk

1. Informatie verzamelen

Inleiding
Om op een goede en handige manier een artikel of boek of welke andere tekst dan ook te lezen, kun je een bepaalde manier van lezen toepassen: een leesstrategie. Een leesstrategie zegt iets over de manier waarop je een tekst gaat opnemen, een plan. Studeren gaat over ‘je best voor iets doen’, je ‘beijveren’ en ‘met aandacht, van nabij bekijken’ (volgens Van Dale). Studerend lezen is dus een actieve cognitieve bezigheid.
Nicolien van Halem, Inge Müller

2. Informatie verwerken

Inleiding
Door vragen te stellen in kleine groepen verdiep je je samen in een onderdeel van de leerstof (thema, tekst, idee of theorie). Je leert de leerstof te begrijpen en ideeën daarover te ontwikkelen. Het principe van het driestappeninterview is denken-delen-uitwisselen (zie Tool Driestappeninterview op de website)
Nicolien van Halem, Inge Müller

3. Werken aan opdrachten op school

Inleiding
Een casus is een kort verhaaltje dat vragen oproept, een voorbeeldgeval. De casus helpt je na te denken over problemen die voorkomen in de praktijk van je beroep. Je werkt hiermee aan de competentie probleem oplossen.
Nicolien van Halem, Inge Müller

4. Studieloopbaan

Inleiding
In je vooropleiding (basisschool, middelbare school of ROC) heb je de basis gelegd voor deze vervolgopleiding. Om deze hbo-opleiding goed te kunnen doorlopen, krijg je begeleiding bij je studie in de vorm van studieloopbaanbegeleiding (afgekort SLB). SLB is de begeleiding die je ontvangt, gericht op het leren leren (studievaardigheden) en het ontwikkelen van je beroepscompetenties als toekomstig professional. Het wordt ook wel studieloopbaanontwikkeling genoemd (SLO).
Nicolien van Halem, Inge Müller

5. Werken aan een project

Inleiding
In een project werk je tijdelijk met een aantal mensen aan een eenmalige opdracht. Elk project heeft een opdrachtgever, een vooraf vastgesteld budget (in uren en/of in geld), een projectwerkgroep (bestaande uit mensen met een verschillende deskundigheid; multidisciplinaire samenwerking), een projectorganisatie en een projectleider.
Nicolien van Halem, Inge Müller

6. Discussievormen

Inleiding
Een paneldebat is een discussie met een groep panelleden, onder leiding van een voorzitter. Debatteren is met woorden twisten om gelijk te krijgen in een bepaalde kwestie. Een paneldebat vindt plaats na de introductie van een onderwerp of een betoog. Argumenten vóór en tegen een bepaalde stelling helpen bij de meningsvorming over verschillende kanten van een bepaald probleem.
Nicolien van Halem, Inge Müller

7. Gebruikmaken van media

Inleiding
Een digitale of elektronische leeromgeving (ELO) kan je helpen bij het leren en de informatie-uitwisseling voor je opleiding. Met een ELO kun je direct communiceren met andere studenten en docenten. De ELO zelf is leeg (bevat geen inhoud/content van het onderwijs); deze komt van uitgevers, docenten en van de studenten zelf.
Nicolien van Halem, Inge Müller

8. Managementvaardigheden

Inleiding
‘De weg waarlangs’, dat is de vertaling van het Griekse woord ‘methodos’ waarvan het woord ‘methode’ is afgeleid. Een methode is een manier of een weg waarmee je een doel wilt bereiken. Binnen een methode wordt volgens een bepaald systeem gewerkt. Je zet bewust een aantal stappen om een doel te bereiken (Winkelaar, 1991). Vaak wordt er gewerkt met een pakket van meerdere methoden. In dat geval spreken we van een methodiek. Om effectief te debatteren, zijn er methodes ontwikkeld. Je spreekt via de voorzitter, je staat op als je spreekt, je steekt je hand op als je wilt spreken enzovoort. Dit zijn methodes die er samen voor zorgen dat je effectief kunt debatteren. Methodisch handelen kan voor allerlei disciplines en situaties gebruikt worden. De inhoud van de methode zal dan ook verschillen. De opzet is bij methodisch handelen hetzelfde. Binnen het hbo zie je dat methodisch handelen vooral gebruikt wordt binnen zorg en welzijn. Je zult merken dat de opzet van methodisch handelen veel overeenkomsten heeft met de fasen van ‘problemen oplossen’ zoals die staan beschreven in par. 8.4. Methodisch handelen is vooral in fase 3 uitgebreider en verdiept zich meer in de strategie voor het plan van aanpak (zie Checklist Plan van aanpak op de website bij ▶ H. 5).
Nicolien van Halem, Inge Müller

9. Werken in de beroepspraktijk

Inleiding
De voorbereiding van een stage kan uit meerdere onderdelen bestaan: je eigen leerbehoefte in kaart brengen, een stageplaats kiezen en de daadwerkelijke voorbereiding op de komende stage.
Nicolien van Halem, Inge Müller

10. Onderzoek

Inleiding
Je doet een onderzoek omdat je nieuwe kennis wilt vergaren of omdat je bestaande kennis wilt aanvullen. In de beroepspraktijk wordt onderzoek gedaan op het moment dat iemand of de organisatie op een probleem of situatie stuit dat/die moet worden opgelost, verklaard of beschreven. In het hbo en het wetenschappelijk onderwijs (universiteit) word je hierop voorbereid. In het wetenschappelijk onderwijs ligt het accent op theorievorming en in het hbo op het verbinden van nieuwe kennis met de praktijk. Dit verschil heeft geen gevolgen voor de opzet van een onderzoek.
Nicolien van Halem, Inge Müller

11. Toetsen

Inleiding
Toetsen zijn er in verschillende vormen: kennis-, vaardigheids- en praktijktoetsen. De uitslag van een toets laat zien of je de kennis, houding en/of vaardigheden beheerst die voor je beroep nodig zijn.
Nicolien van Halem, Inge Müller

Nawerk

Meer informatie