Skip to main content
Top
Gepubliceerd in: Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie 1/2010

01-02-2010 | Artikel

Effecten van het ophalen van autobiografische herinneringen op emotioneel welbevinden bij ouderen

Auteurs: G. J. Westerhof, S. M. A. Lamers, D. R. S. L. de Vries

Gepubliceerd in: Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie | Uitgave 1/2010

Log in om toegang te krijgen
share
DELEN

Deel dit onderdeel of sectie (kopieer de link)

  • Optie A:
    Klik op de rechtermuisknop op de link en selecteer de optie “linkadres kopiëren”
  • Optie B:
    Deel de link per e-mail

Samenvatting

In dit onderzoek zijn op experimentele wijze effecten van het ophalen van autobiografische herinneringen op emotioneel welbevinden onderzocht. Respondenten tussen de 65 en 80 jaar (N=70) werden geïnstrueerd over een herinnering te schrijven aan hun leven op 15- tot 30-jarige leeftijd. Ze deden dit op een verhalende wijze over een positieve herinnering, op een verhalende wijze over een negatieve herinnering of op een interpreterende wijze over een negatieve herinnering. Tevens is onderzocht of spontane alledaagse reminiscentietypen het effect van de experimentele manipulatie op emotioneel welbevinden modereren. Het verhalend ophalen van positieve herinneringen blijkt gunstiger voor negatief affect dan het verhalend of interpreterend ophalen van negatieve herinneringen. Alledaagse reminiscentietypen spelen bij deze effecten geen modererende rol, al zijn ze wel gerelateerd aan emotioneel welbevinden. De effecten van gemanipuleerde en spontane reminiscentie staan dus grotendeels los van elkaar. Dit is een gunstige bevinding voor interventies, omdat het herbeleven van positieve herinneringen gestimuleerd kan worden, ongeacht de wijze waarop ouderen gewend zijn om over hun verleden na te denken.
Literatuur
1.
go back to reference Bohlmeijer ET, Schuringa H. Life-review. In: Pot AM, Kuin Y, Vink M, eds. Handboek Ouderenpsychologie. Utrecht: De Tijdstroom, 2007. Bohlmeijer ET, Schuringa H. Life-review. In: Pot AM, Kuin Y, Vink M, eds. Handboek Ouderenpsychologie. Utrecht: De Tijdstroom, 2007.
2.
go back to reference Bohlmeijer ET, Smit F, Cuijpers P. Effects of reminiscence and life review on late-life depression: A meta-analysis. Int J of Geriatr Psychiatry 2003; 18: 1088-1094. Bohlmeijer ET, Smit F, Cuijpers P. Effects of reminiscence and life review on late-life depression: A meta-analysis. Int J of Geriatr Psychiatry 2003; 18: 1088-1094.
3.
go back to reference Hsieh HF, Wang JJ. Effect of reminiscence therapy on depression in older adults: A systematic review. Int J Nurs Stud 2003; 40: 335-345. Hsieh HF, Wang JJ. Effect of reminiscence therapy on depression in older adults: A systematic review. Int J Nurs Stud 2003; 40: 335-345.
4.
go back to reference Bohlmeijer ET, Roemer M, Cuijpers P, Smit F. The effects of reminiscence on psychological well-being in older adults: A meta-analysis. Aging Mental Health 2007; 11: 291-300. Bohlmeijer ET, Roemer M, Cuijpers P, Smit F. The effects of reminiscence on psychological well-being in older adults: A meta-analysis. Aging Mental Health 2007; 11: 291-300.
5.
go back to reference Westerhof GJ, Bohlmeijer E, Webster J. Reminiscence and mental health: A review of recent progress in theory, research, and intervention. Ageing Soc 2009; in press. Westerhof GJ, Bohlmeijer E, Webster J. Reminiscence and mental health: A review of recent progress in theory, research, and intervention. Ageing Soc 2009; in press.
6.
go back to reference Erikson EH. Identity and the life cycle: Selected paper. Psychol issues 1959; 1: 5-165. Erikson EH. Identity and the life cycle: Selected paper. Psychol issues 1959; 1: 5-165.
7.
go back to reference Butler RN. The life-review: An interpretation of reminiscence in the aged. Psychiatry 1963; 26: 65-76. Butler RN. The life-review: An interpretation of reminiscence in the aged. Psychiatry 1963; 26: 65-76.
8.
go back to reference Butler RN. Successful aging and the role of the life review. J Am Geriatr Soc 1974; 22: 529-35. Butler RN. Successful aging and the role of the life review. J Am Geriatr Soc 1974; 22: 529-35.
9.
go back to reference Webster JD. Reminiscence functions in adulthood: Age, race and family dynamics correlations. In: Webster JD, Haight BK, eds. Critical advances in reminiscence work: From theory to application. New York: Springer, 2002, p. 140-52. Webster JD. Reminiscence functions in adulthood: Age, race and family dynamics correlations. In: Webster JD, Haight BK, eds. Critical advances in reminiscence work: From theory to application. New York: Springer, 2002, p. 140-52.
10.
go back to reference McAdams, D. P. Personal narratives and the life story. In O. John, R. Robins, L. A. Pervin, Handbook of personality: Theory and research. New York: Guilford Press, 2008, 241-61. McAdams, D. P. Personal narratives and the life story. In O. John, R. Robins, L. A. Pervin, Handbook of personality: Theory and research. New York: Guilford Press, 2008, 241-61.
11.
go back to reference Pasupathi M, Weeks T, Rice C. Reflecting on life: Remembering as a major process in adult development. J Language Social Psychol 2006; 25: 244-63. Pasupathi M, Weeks T, Rice C. Reflecting on life: Remembering as a major process in adult development. J Language Social Psychol 2006; 25: 244-63.
12.
go back to reference Webster JD. Construction and validation of the reminiscence functions scale. J Gerontol 1993; 48: 256-262. Webster JD. Construction and validation of the reminiscence functions scale. J Gerontol 1993; 48: 256-262.
13.
go back to reference Webster JD, McCall ME. Reminiscence functions across adulthood: A replication and extension. J Adult Devel 1999; 6: 73-85. Webster JD, McCall ME. Reminiscence functions across adulthood: A replication and extension. J Adult Devel 1999; 6: 73-85.
14.
go back to reference Cappeliez P, O’Rourke N. Empirical validation of a model of reminiscence and health in later life. J Gerontol B Psychol Sci Soc Sci 2006; 61 (4): 237-244. Cappeliez P, O’Rourke N. Empirical validation of a model of reminiscence and health in later life. J Gerontol B Psychol Sci Soc Sci 2006; 61 (4): 237-244.
15.
go back to reference Cappeliez P, Rivard V, Guindon S. Functions of reminiscence in later life: proposition of a model and applications. Revue Européenne de Psychologie Appliqée 2007; 57: 151-156. Cappeliez P, Rivard V, Guindon S. Functions of reminiscence in later life: proposition of a model and applications. Revue Européenne de Psychologie Appliqée 2007; 57: 151-156.
16.
go back to reference Cappeliez P, O’Rourke N, Chaudhury H. Functions of reminiscence and mental health in later life. Aging Mental Health 2005; 9(4): 295-301. Cappeliez P, O’Rourke N, Chaudhury H. Functions of reminiscence and mental health in later life. Aging Mental Health 2005; 9(4): 295-301.
17.
go back to reference Pennebaker, J. W., & Keough, K. A. Revealing, organizing and reorganizing the self in response to stress and emotion. In: R. J. Contrada, R. D. eds., Self, social identity and physical health. New York: Oxford University Press, 1999, 101-21. Pennebaker, J. W., & Keough, K. A. Revealing, organizing and reorganizing the self in response to stress and emotion. In: R. J. Contrada, R. D. eds., Self, social identity and physical health. New York: Oxford University Press, 1999, 101-21.
18.
go back to reference Pennebaker, J. W., Mayne, T. J., & Francis, M. E. Linguistic predictors of adaptive bereavement. J Pers SocPsychol 1997; 72: 863-71. Pennebaker, J. W., Mayne, T. J., & Francis, M. E. Linguistic predictors of adaptive bereavement. J Pers SocPsychol 1997; 72: 863-71.
19.
go back to reference Lyubomirsky S, Sousa L, Dickerhoof R. The costs and benefits of writing, talking, and thinking about life’s triumphs and defeats. J Pers Soc Psychol 2006; 90: 692-708. Lyubomirsky S, Sousa L, Dickerhoof R. The costs and benefits of writing, talking, and thinking about life’s triumphs and defeats. J Pers Soc Psychol 2006; 90: 692-708.
20.
go back to reference Diener E, Suh EM, Lucas RE, Smith HL. Subjective well-being: Three decades of progress. Psychol Bull 1999; 125: 276-302. Diener E, Suh EM, Lucas RE, Smith HL. Subjective well-being: Three decades of progress. Psychol Bull 1999; 125: 276-302.
21.
go back to reference Rubin DC, Rahhal TA, Poon LW. Things learned early in adulthood are remembered best. Memory Cognition 1998; 26: 3-19. Rubin DC, Rahhal TA, Poon LW. Things learned early in adulthood are remembered best. Memory Cognition 1998; 26: 3-19.
22.
go back to reference Watson D, Clark LA, Tellegen A. Development and validation of brief measures of positive and negative affect: The PANAS scales. J Pers Soc Psychol 1988; 54: 1063-1070. Watson D, Clark LA, Tellegen A. Development and validation of brief measures of positive and negative affect: The PANAS scales. J Pers Soc Psychol 1988; 54: 1063-1070.
23.
go back to reference Steverink N, Westerhof GJ, Bode C, Dittmann-Kohli F. Dutch Aging Survey: Onderzoeksdesign en Instrumenten. Universiteit Nijmegen, Sectie Psychogerontologie, 2001. Steverink N, Westerhof GJ, Bode C, Dittmann-Kohli F. Dutch Aging Survey: Onderzoeksdesign en Instrumenten. Universiteit Nijmegen, Sectie Psychogerontologie, 2001.
24.
go back to reference Pavot W, Diener E. Review of the satisfaction with life scale. Psychol Assesment 1993; 5: 164-172. Pavot W, Diener E. Review of the satisfaction with life scale. Psychol Assesment 1993; 5: 164-172.
25.
go back to reference Westerhof GJ, Keyes CLM. Geestelijke gezondheid is meer dan de afwezigheid van geestelijke ziekte. Maandblad Geestelijke Volksgezondheid 2008; 63:808-20. Westerhof GJ, Keyes CLM. Geestelijke gezondheid is meer dan de afwezigheid van geestelijke ziekte. Maandblad Geestelijke Volksgezondheid 2008; 63:808-20.
26.
go back to reference Serrano JP, Latorre JM, Gatz M, Montanes J. Life review therapy using autobiographical retrieval practice for older adults with depressive symptomatology. Psychol Aging 2004; 19(2): 272-277. Serrano JP, Latorre JM, Gatz M, Montanes J. Life review therapy using autobiographical retrieval practice for older adults with depressive symptomatology. Psychol Aging 2004; 19(2): 272-277.
27.
go back to reference Piolino P, Desgranges B, Clarys D, et al. Autobiographical memory, autonoetic consciousness, and self perspective in aging. Psychol Aging 2006; 21: 510-525. Piolino P, Desgranges B, Clarys D, et al. Autobiographical memory, autonoetic consciousness, and self perspective in aging. Psychol Aging 2006; 21: 510-525.
28.
go back to reference Williams JMG, Barnhofer T, Crane C, et al. Autobiographical memory specificity and emotional disorder. Psychol Bull 2007; 133: 122-48. Williams JMG, Barnhofer T, Crane C, et al. Autobiographical memory specificity and emotional disorder. Psychol Bull 2007; 133: 122-48.
Metagegevens
Titel
Effecten van het ophalen van autobiografische herinneringen op emotioneel welbevinden bij ouderen
Auteurs
G. J. Westerhof
S. M. A. Lamers
D. R. S. L. de Vries
Publicatiedatum
01-02-2010
Uitgeverij
Springer-Verlag
Gepubliceerd in
Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie / Uitgave 1/2010
Print ISSN: 0167-9228
Elektronisch ISSN: 1875-6832
DOI
https://doi.org/10.1007/BF03096174

Andere artikelen Uitgave 1/2010

Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie 1/2010 Naar de uitgave

Boekbespreking

Boekbespreking

Congresagenda

Congresagenda