Skip to main content
main-content
Top

Tip

Swipe om te navigeren naar een ander artikel

Gepubliceerd in: TSG - Tijdschrift voor gezondheidswetenschappen 6/2009

01-06-2009 | Wetenschappelijke artikelen

Diagnosestelling bij somatiserende patiënten: Is er overeenstemming tussen hulpverleners?

Auteurs: C. Paul van Wilgen, Maaike Koning, Theo K. Bouman

Gepubliceerd in: TSG - Tijdschrift voor gezondheidswetenschappen | Uitgave 6/2009

Log in om toegang te krijgen
share
DELEN

Deel dit onderdeel of sectie (kopieer de link)

  • Optie A:
    Klik op de rechtermuisknop op de link en selecteer de optie “linkadres kopiëren”
  • Optie B:
    Deel de link per e-mail

Samenvatting

Het stellen van de juiste diagnose is essentieel voor het kunnen instellen van de juiste behandeling. Bij patiënten die somatiseren blijkt het vaak moeilijk om tot een adequate diagnose te komen. Deze patiënten ervaren somatische klachten en zoeken hiervoor medische hulp, hoewel hier geen pathologische bevindingen kunnen worden aangetoond. Deze somatiserende patiënten worden vaak door hulpverleners van verschillende disciplines onderzocht. De vraag is in hoeverre deze verschillende disciplines in staat zijn een overeenkomende diagnose te stellen. Doel van deze studie was te onderzoeken in hoeverre hulpverleners deze patiënten op dezelfde wijze diagnosticeren. Een groep van 40 psychologen, 77 (para)medici en 115 psychologie studenten kregen vier videovignetten te zien met als primaire verwijzing hoofdpijn op vier manieren gepresenteerd: een angstig-depressieve presentatie, een somatisch-neutrale presentatie, een adequate neutrale presentatie en een theatrale presentatie met veel somatische georiënteerde klachten. De diagnoses werden ingedeeld in vijf domeinen: DSM–IV diagnose, medisch-somatische diagnose, beschrijving van een mechanisme (bijvoorbeeld stress), omschrijving van de klacht (bijvoorbeeld hoofdpijn) en overig c.q. geen diagnose (bijvoorbeeld ‘aanstelleritis’). Bij de vignetten van de somatiserende patienten; de angstig-depressieve en de theatrale presentatie waren er significante verschillen in de wijze van diagnosticeren tussen de drie groepen. Er werden zeer veel verschillende diagnoses gesteld; 70 bij vignet één, 62 bij vignet twee, 36 bij vignet drie en 63 bij vignet vier. De (para)medici stelden meer medisch-somatisch georiënteerde diagnoses en zowel psychologen als psychologie studenten meer DSM-IV diagnoses. Er is grote verscheidenheid in de diagnostiek tussen de verschillende disciplines: hoe ambiguer de problematiek is die een patiënt presenteert, hoe meer de diagnoses van hulpverleners uiteenlopen. Bij multidisciplinaire samenwerking is het van belang dat hulpverleners zich bewust zijn van deze verscheidenheid in ‘taal’ en diagnostiek.
Literatuur
1.
go back to reference Creed F, Barsky A. A systematic review of the epidemiology of somatisation disorders and hypochondriasis. J Psychosom Res 2004;56:3391-408. Creed F, Barsky A. A systematic review of the epidemiology of somatisation disorders and hypochondriasis. J Psychosom Res 2004;56:3391-408.
2.
go back to reference White K, Williams T, Greenberg B. The ecology of medical care. N Eng J Med 1961;265:885-92. White K, Williams T, Greenberg B. The ecology of medical care. N Eng J Med 1961;265:885-92.
3.
go back to reference Lipowski ZJ. Somatization; the concept and its clinical application. Am J Psychiatry 1988;145:358-367. Lipowski ZJ. Somatization; the concept and its clinical application. Am J Psychiatry 1988;145:358-367.
4.
go back to reference Rooijmans HGM. Stoornissen met bijzondere somatische klachten en verschijnselen. in Vandereycken W, Hoogduin, CAL, Emmelkamp, PMG (red). Handboek Psychopathologie deel 1. Houten : Bohn Stafleu Van Loghum , 1990, pp 260-77. Rooijmans HGM. Stoornissen met bijzondere somatische klachten en verschijnselen. in Vandereycken W, Hoogduin, CAL, Emmelkamp, PMG (red). Handboek Psychopathologie deel 1. Houten : Bohn Stafleu Van Loghum , 1990, pp 260-77.
5.
go back to reference Katon WJ, Walker EA. Medically unexplained symptoms in primary care. J Clin Psychiatry 1998;59:15-21. Katon WJ, Walker EA. Medically unexplained symptoms in primary care. J Clin Psychiatry 1998;59:15-21.
6.
go back to reference Hemert van A, Hengeveld M, Bolk J, Rooijmans H, Vanderbroucke J. Psychological disorders in relation to medical illness among patients of a general medical outpatient clinic. Psycholog Med 1993;23:167-73 Hemert van A, Hengeveld M, Bolk J, Rooijmans H, Vanderbroucke J. Psychological disorders in relation to medical illness among patients of a general medical outpatient clinic. Psycholog Med 1993;23:167-73
7.
go back to reference Fink P, Hansen MS, Oxhøj M-L. The prevalence of somatoform disorders among internal medical inpatients. J Psychosom Res 2004:56;413-8. Fink P, Hansen MS, Oxhøj M-L. The prevalence of somatoform disorders among internal medical inpatients. J Psychosom Res 2004:56;413-8.
8.
go back to reference Barsky AJ, Orav EJ, Bates. Somatisation increases medical utilization and costs independent of psychiatric and medical comorbidity. Arch Gen Psychiatry 2005;62:903-10. Barsky AJ, Orav EJ, Bates. Somatisation increases medical utilization and costs independent of psychiatric and medical comorbidity. Arch Gen Psychiatry 2005;62:903-10.
9.
go back to reference American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of mental disorders, 4th ed. Washington: APA, 2000. American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of mental disorders, 4th ed. Washington: APA, 2000.
10.
go back to reference Gulbrandsen P, Hjortdahl P, Fugelli P. General practitioners knowledge of their patients psychosocial problems: multipractice questionnaire survey. BMJ 1997;314:1014-8. Gulbrandsen P, Hjortdahl P, Fugelli P. General practitioners knowledge of their patients psychosocial problems: multipractice questionnaire survey. BMJ 1997;314:1014-8.
11.
go back to reference Gulbrandsen P, Fugelli P, Hjortdahl P. Psychosocial problems presented by patients with somatic reasons for encounter: tip of the iceberg? Fam Pract 1998;15:1-8. Gulbrandsen P, Fugelli P, Hjortdahl P. Psychosocial problems presented by patients with somatic reasons for encounter: tip of the iceberg? Fam Pract 1998;15:1-8.
12.
go back to reference Ring A, Dowrick CF, Humphris GM, Davies J., Salmon P. The somatising effect of clinical consultation: what patients and doctors say and do not say when patients present medically unexplained physical symptoms. Soc Sci Med 2005;61:1505-15. Ring A, Dowrick CF, Humphris GM, Davies J., Salmon P. The somatising effect of clinical consultation: what patients and doctors say and do not say when patients present medically unexplained physical symptoms. Soc Sci Med 2005;61:1505-15.
13.
go back to reference Devleugele M, Derese A, Van den Brink-Muinen A, Bensing J, De Maesenee J. Consultation length in general practice: cross-sectional study. BMJ 2002;325:472-4. Devleugele M, Derese A, Van den Brink-Muinen A, Bensing J, De Maesenee J. Consultation length in general practice: cross-sectional study. BMJ 2002;325:472-4.
14.
go back to reference Smith S. Dealing with the difficult patient. Postgrad med. 1995:71;653-7. Smith S. Dealing with the difficult patient. Postgrad med. 1995:71;653-7.
15.
go back to reference Walker EA, Katon WJ, Keegan D, Gardner G, Sullivan M. Predictors of physician frustration in the care of patients with rheumatological complaints. Gen Hosp Psychiatry 1997;19:315-23. Walker EA, Katon WJ, Keegan D, Gardner G, Sullivan M. Predictors of physician frustration in the care of patients with rheumatological complaints. Gen Hosp Psychiatry 1997;19:315-23.
Metagegevens
Titel
Diagnosestelling bij somatiserende patiënten: Is er overeenstemming tussen hulpverleners?
Auteurs
C. Paul van Wilgen
Maaike Koning
Theo K. Bouman
Publicatiedatum
01-06-2009
Uitgeverij
Bohn Stafleu van Loghum
Gepubliceerd in
TSG - Tijdschrift voor gezondheidswetenschappen / Uitgave 6/2009
Print ISSN: 1388-7491
Elektronisch ISSN: 1876-8776
DOI
https://doi.org/10.1007/BF03082264