Skip to main content
main-content
Top

Over dit boek

De diagnostiek en behandeling van bijna 1.000 ziektebeelden worden op een beknopte, heldere wijze behandeld door vakexperts, huisartsen en apothekers, de beste combinatie om de klinische relevantie voor de huisartsenpraktijk te waarborgen. Daarnaast behandelt Diagnose en therapie uitgebreid de indicatiestellingen en de therapieen met de meest voorgeschreven geneesmiddelen in de huisartsenpraktijk.

Diagnose en therapie verschijnt tweejaarlijks in een geheel geactualiseerde editie. Regelmatig worden nieuwe hoofdstukken toegevoegd en verbeteringen doorgevoerd.

Een abonnement op Diagnose en therapie is mogelijk. Niet alleen zijn abonnees verzekerd van actuele en complete informatie, zij hebben bovendien exclusief toegang tot de bijbehorende online-editie.

Inhoudsopgave

Voorwerk

Specialismen

Voorwerk

1 Chirurgie

Samenvatting
In dit hoofdstuk worden behalve een aantal chirurgische ziektebeelden operatieve procedures besproken die buiten het ziekenhuis kunnen of soms zelfs moeten worden verricht.
J.W.A. Oosterhuis, H. de Vries

2 Dermatologie

Samenvatting
De huid, het grootste orgaan van de mens, vormt de begrenzing tussen het lichaam (milieu intérieur) en de buitenwereld (milieu extérieur).
H.B. Thio, F.S. Boukes, T.B.Y. Liem, H.A.M. Neumann

3 Endocrinologie

Samenvatting
Anorexia nervosa is een stoornis die wordt gekenmerkt door doelbewust gewichtsverlies, op gang gebracht en volgehouden door de patiënt.
J.W.F. Elte, M. Castro Cabezas, A.N. Goudswaard, H.-J. Guchelaar, N.C. Schaper

4 Gynaecologie

Samenvatting
Een cervicitis is een ontsteking van de cervix uteri. Men onderscheidt acute en chronische cervicitis. Elke cervix bevat bacteriën die behoren tot de commensale flora van de vagina.
J.P. Lips, J.H. Schagen van Leeuwen, L.J. Meijer, G.Th. Doelman

5 Hart- en vaatziekten

Samenvatting
Een aneurysma aortae is een plaatselijke verwijding en uitbochting van de aorta in het abdominale gedeelte (aneurysma aortae abdominalis, AAA) of in het thoracale beloop (AAT).
A.P.M. Gorgels, B.C.M.J. Takx-Köhlen, F.H. Rutten

6 Hematologie

Samenvatting
De diagnose anemie wordt bij volwassenen gesteld als het hemoglobinegehalte bij mannen lager dan 8,5 mmol/l en bij vrouwen lager dan 7,5 mmol/l is. Een belangrijke kanttekening bij deze definitie is dat het hemoglobinegehalte mede afhankelijk is van het plasmavolume.
S. Zweegman, H.E. van der Horst, J.J.W.M. Janssen

7 Importziekten

Samenvatting
De besmetting met Entamoeba histolytica komt overal ter wereld maar vooral in de tropen voor. Ook de apathogene Entamoeba dispar komt kosmopolitisch voor.
P.P.A.M. van Thiel, P.A. Kager

8 Infectieziekten

Samenvatting
In dit hoofdstuk wordt beoogd de belangrijkste nieuwe ontwikkelingen waarvan de huisarts moet kennisnemen, te bespreken. Voor specifieke therapie wordt verwezen naar hoofdstuk 25 Antimicrobiële therapie waaraan wij ook hebben bijgedragen.
A.I.M. Hoepelman, J.C. Dutilh, L.J. Maarschalk-Ellerbroek, S.F.L. van Lelyveld, A. Troelstra, Th.J.M. Verheij

9 Keel-, neus- en oorheelkunde

Samenvatting
Symptomencomplex dat ontstaat door een laesie van de branchiomotorische vezels van de n. facialis in hun verloop van de hersenstam naar de gelaatsspieren, met als meest kenmerkend verschijnsel een, meestal unilaterale, verlamming van de desbetreffende spieren.
J.A. de Ru, A.L. Verdaasdonk

10 Kindergeneeskunde

Samenvatting
Ieder kind maakt tijdens zijn of haar groei en ontwikkeling ziekten door. Veelal betreft het onschuldige aandoeningen, vaak van infectieuze aard. Meestal zijn deze aandoeningen ‘self-limiting’ en horen ze bij een normale ontwikkeling.
H.L.G. van Tinteren, C.M.A. Rademaker, A.C. ten Have

11 Longziekten

Samenvatting
Deze aandoeningen, die soms met ‘verkoudheid’ of ‘griep’ betiteld worden, doen zich regelmatig – en vaak epidemisch – voor; bij kinderen (drie- tot viermaal per jaar) vaker dan bij volwassenen (een- tot tweemaal per jaar).
G. Wesseling, J.W.M. Muris, C. Neef

12 Maag-, darm- en leverziekten

Samenvatting
Achalasie is het onvermogen tot relaxatie van de onderste slokdarmsfincter door degeneratie van de ganglioncellen in de plexus van Auerbach.
A.A. van Bodegraven, S.J.B. van Weyenberg, N.J. Wierdsma, N.J. de Wit, J.R.B.J. Brouwers

13 Nierziekten

Samenvatting
Amyloïdose is de naam van verschillende ziektebeelden die alle gekenmerkt worden door afzetting van eiwitfibrillen met een moleculaire bètavouwbladstructuur.
Y.W.J. Sijpkens, R.J. Hené, P. Nauta, H.M. Pieters

14 Neurologie

Samenvatting
Amyotrofische laterale sclerose (ALS) wordt gerekend tot de motorneuronziekten. Deze worden gekenmerkt door degeneratie van motorische neuronen.
M. Vermeulen, P.J.E. Bindels, E.J.F. Franssen

15 Oncologie

Samenvatting
Oncologie is een multidisciplinair vakgebied dat verschillende behandelmethoden kent voor patiënten met een kwaadaardige ziekte. Allereerst is het belangrijk om onderscheid te maken tussen een in opzet curatieve en een in opzet palliatieve behandeling.
P.H. van Erp, J.R. Kroep, H-J. Guchelaar, J.W.R. Nortier

16 Oogheelkunde

Samenvatting
Patiënten met oogheelkundige klachten bezoeken vaak het spreekuur van de huisarts. In de opleiding tot basisarts en later tot huisarts is de aandacht voor oogheelkunde relatief beperkt.
N.E.D. Hoevenaars, P.J. Roos, P.M.E.N. van der Ploeg, J.C. van Meurs

17 Orthopedie

Samenvatting
Bij een ongeoefende sporter, met name boven de 40 jaar, en forse activiteiten met rennen en vooral springen, treedt nogal eens een achillespeesruptuur op, naast de enkelbandlaesie de meest voorkomende kwetsuur van de voet.
W.J. Willems, F. de Nies, A.E.B. Kleipool, S.J. Ham

18 Psychiatrie

Samenvatting
Gevoelens van angst, spanning en onrust zijn normale reacties op een bedreigende situatie. Van een angststoornis kan worden gesproken als de angst buitensporig is: na aanpassing aan de uitlokkende situatie blijft de angst bestaan of de angst verstoort het normale functioneren zonder dat de uitlokkende situatie dit rechtvaardigt.
T.K Birkenhäger, N.J.M van Beveren, K. van der Meer, M.W. Hengeveld

19 Reumatologie

Samenvatting
Acuut reuma treedt op in aansluiting op een keelinfectie met een groep-A-streptokok. Karakteristiek is een verspringende polyartritis van de grote gewrichten, met wisselend daarbij chorea van Sydenham, carditis en huidafwijkingen.
H.E. Vonkeman, H.J.E.M. Janssens, B.J.F. van den Bemt, J.J. Rasker

20 Spoedeisende geneeskunde

Samenvatting
Huisartsen worden met regelmaat geconfronteerd met spoedeisende gevallen. Dit geldt vooral als zij werken op een huisartsenpost waar in principe alleen ‘acute zorg’ wordt gegeven.
P. Mout, Th.W. Wulterkens, G.J.P. Smits, W.L. Fraanje

21 Urologie

Samenvatting
Histopathologisch gaat het blaascarcinoom meestal (circa 90%) uit van het overgangsepitheel. Overgangsepitheel (urotheel) vormt niet alleen de slijmvliesbedekking van de blaas maar ook van de ureteren, het nierbekken, de nierkelkjes en van de urethra prostatica en de klierbuisjes van de prostaat.
J.L.H.R. Bosch, M.T.W.T. Lock, A.M. Bohnen

22 Verloskunde

Samenvatting
De Nederlandse verloskunde wordt gekenmerkt door een scheiding tussen enerzijds zwangerschap en baring met laag risico, en anderzijds een groep zwangeren met verhoogd risico.
H.W. Bruinse, H.R. Iedema

Bijzondere vormen van behandeling

Voorwerk

23 Analgetica

Samenvatting
Pijn is een doorgaans onaangename, sensibele en emotionele ervaring, die aangeeft dat weefsel beschadigd is of dreigt te worden, of in deze termen beschreven kan worden.
A.F.A.M. Schobben, E.J. Buijs

24 Antihypertensiva

Samenvatting
Ongeveer 15 tot 20% van de volwassen bevolking heeft hypertensie. In het merendeel van de gevallen is er geen duidelijke oorzaak voor de bloeddrukverhoging aan te wijzen en spreekt men van primaire of essentiële hypertensie (EH).
P.W. de Leeuw, C.J.M. Konings

25 Antimicrobiële therapie

Samenvatting
Dit hoofdstuk is schematisch opgezet. Het uitgangspunt is een klinisch beeld met een (vermoede) bacteriële of virale verwekker, waarbij succes van behandeling met antibiotica of antivirale middelen is te verwachten.
R. Janknegt, Y.J. Kraat, A.I.M. Hoepelman

26 Antitrombotica

Samenvatting
Patiënten die langdurig met antitrombotica worden behandeld, dienen niet alleen regelmatig door de trombosedienst te worden gecontroleerd (in geval van coumarinebehandeling), maar ook door de behandelend arts.
M.M. Levi, R. Oudega, E.H.H. Wiltink

27 Bloedglucoseverlagende therapie

Samenvatting
Dit hoofdstuk beperkt zich tot de behandeling van diabetes mellitus. Voor eventuele implicaties wordt verwezen naar hoofdstuk 3 Endocrinologie.
S.A.N.T. Landewé-Cleuren, J.W.F. Elte, H-J. Guchelaar, N.C. Schaper

28 Corticosteroïden

Samenvatting
Corticosteroïden zijn steroïdhormonen die door de bijnierschors worden geproduceerd. Histologisch zijn in de bijnierschors van buiten naar binnen drie gebieden herkenbaar: de zona glomerulosa, zona fasciculata en zona reticularis.
P.H.L.T. Bisschop, E. Fliers

29 Doping

Samenvatting
De belangstelling voor topsport en de commercialisering van de sport die hiermee samenhangt, zijn redenen waarom dopinggebruik veel publicitaire aandacht krijgt.
F.J.G. Backx, F.W.J. Stoele, F. Baarveld

30 Forensische geneeskunde

Samenvatting
Forensisch betekent letterlijk gerechtelijk. In de praktijk werkt een forensisch arts vooral voor de politie en dan vooral in de opsporingsfase. De oude term politiearts dekte de lading beter dan de huidige term forensisch arts.
C. Das, J.A. Leferink

31 Immunisatie

Samenvatting
Vaccinatie is een handeling met de bedoeling door toediening van een entstof een actieve immunisatie ter bescherming tegen een bepaalde infectieziekte op te wekken.
H.C. Rümke

32 Palliatieve sedatie, euthanasie en hulp bij zelfdoding

Samenvatting
In de laatste fase van het leven van patiënten zijn beslissingen rond het sterven onderdeel van de zorg geworden.
B.S. Wanrooij, A. Schonewille, K.S. Beuning

33 Psychoactieve middelen

Samenvatting
In de praktijk worden de begrippen abusus, misbruik, pathologisch gebruik, afhankelijkheid en verslaving vaak op een verwarrende manier door elkaar gebruikt. We spreken van verslaving bij afhankelijkheid in termen van de DSM-IV (TR) in combinatie met zucht (craving) naar het middel.
H.A. de Haan, R.P.H. Beijaert, C.A.J. de Jong

34 Slaapstoornissen

Samenvatting
Slapen is een noodzakelijke bezigheid, die de mens in staat stelt te herstellen van de geleverde inspanningen en de verbruikte energie overdag. Ieder mens brengt gemiddeld een derde van zijn leven slapend door.
T.W.D.P. van Os, J.G.W. Kosterink, K. van der Meer

35 Thuiszorg

Samenvatting
De belangrijkste wens van vrijwel iedereen is om zijn of haar leven zo zelfstandig mogelijk en naar eigen opvattingen en voorkeuren in te richten. Een redelijke tot goede gezondheid is daarvoor een van de basisvoorwaarden.
M.J. Kampelmacher, A.J.H. van Boxtel, N.J. Wierdsma, A.B.W.M. Quak

36 Voedingssupplementen

Samenvatting
Het bestaan van een relatie tussen voeding en gezondheid is sinds mensenheugenis bekend. In toenemende mate heeft de consument te maken met nieuwe voedingssupplementen die worden aangeprezen ter voorkoming en zelfs bij behandeling van ziekten.
A. Bast, H. van den Berg

37 Het voorschrijven van geneesmiddelen

Samenvatting
Meer dan de helft van alle medische consultaties resulteert in het voorschrijven van een geneesmiddel. Het is van groot belang dit voorschrijfproces adequaat te laten verlopen.
A.F.A.M. Schobben, T. Schalekamp

Nawerk

Meer informatie