Skip to main content
Top
Gepubliceerd in: Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie 6/2010

01-03-2010 | Klinische les

Desmopressine voor de behandeling van nycturie bij ouderen: ongewenst door hoog risico op bijwerkingen?

Auteurs: T. ten Doesschate, L. J. M. Reichert, Dr. J. A. H. R. Claassen

Gepubliceerd in: Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie | Uitgave 6/2010

Log in om toegang te krijgen
share
DELEN

Deel dit onderdeel of sectie (kopieer de link)

  • Optie A:
    Klik op de rechtermuisknop op de link en selecteer de optie “linkadres kopiëren”
  • Optie B:
    Deel de link per e-mail

Samenvatting

Desmopressine, een synthetische analoog van het antidiuretisch hormoon, wordt gebruikt ter behandeling van nachtelijke incontinentie bij kinderen en sinds enkele jaren ook in de behandeling van nycturie bij ouderen. Nycturie bij ouderen veroorzaakt slaapstoornissen en is geassocieerd met een hogere kans op vallen en een hogere mortaliteit. Desmopressine leidt bij ouderen tot een significante afname van de nycturie en daarmee tot een betere slaapkwaliteit. Hierdoor wordt het steeds meer voorgeschreven bij ouderen. Desmopressine veroorzaakt bij volwassenen in 15% een borderline hyponatriëmie (Na=130–135mmol/l) en in 5 % een ernstige hyponatriëmie. Predisponerende factoren hiervoor zijn een hogere dosis, leeftijd > 65jaar, een laag-normaal serum natrium, een hoog basaal 24-uurs urine volume, co-medicatie, zoals thiazidediuretica, tricyclische antidepressiva’s, specifieke serotonineheropnameremmers, chlorpromazine, carbamazepine, loperamide en NSAIDs (Non-Steroidal Anti-Inflammatory Drugs). Een hyponatriëmie kan, indien ernstig en snel ontstaan, klachten geven zoals hoofdpijn, misselijkheid, braken, duizeligheid en het kan in ernstige gevallen leiden tot somnolentie, bewustzijnsverlies en overlijden. Wij presenteren twee patiënten waarbij desmopressine-gerelateerde hyponatriemie aanleiding was voor ziekenhuisopname. Vanwege het hoge risico op hyponatriëmie bij ouderen na gebruik van desmopressine, moeten alternatieve behandelingsstrategieën voor nycturie eerst worden overwogen. Indien desmopressine toch wordt voorgeschreven, is nauwgezette controle van het serum natrium noodzakelijk.
Literatuur
1.
go back to reference Callrëus T, Ekman E, Andersen M. Hyponatremia in elderly patients with desmopressin for nocturia: a review of a case series. Eur J of Clin Pharmacol. 2005 ;61: 281–4CrossRef Callrëus T, Ekman E, Andersen M. Hyponatremia in elderly patients with desmopressin for nocturia: a review of a case series. Eur J of Clin Pharmacol. 2005 ;61: 281–4CrossRef
2.
go back to reference Hvistendahl GM, Riis A, Nørgaard JP,Djurhuus JC. The pharmacokinetics of 400 microg of oral desmopressin in elderly patients with nocturia, and the correlation between the absorption of desmopressin and clinical effect. BJU Int. 2005; 95: 804–9.CrossRefPubMed Hvistendahl GM, Riis A, Nørgaard JP,Djurhuus JC. The pharmacokinetics of 400 microg of oral desmopressin in elderly patients with nocturia, and the correlation between the absorption of desmopressin and clinical effect. BJU Int. 2005; 95: 804–9.CrossRefPubMed
3.
go back to reference Van Kerrebroeck P, Rezapour M, Cortesse A, Thüroff J, Riis A. Desmopressin in the treatment of nocturia: a double-blind, placebocontrolled study. Eur Urol. 2007 ;52: 221–9.CrossRefPubMed Van Kerrebroeck P, Rezapour M, Cortesse A, Thüroff J, Riis A. Desmopressin in the treatment of nocturia: a double-blind, placebocontrolled study. Eur Urol. 2007 ;52: 221–9.CrossRefPubMed
4.
go back to reference Ljung R. Use of desmopressin and concomitant use of potentially interacting drugs in elderly patients in Sweden. Eur J Clin Pharmacol. 2008; 64: 439–44.CrossRefPubMed Ljung R. Use of desmopressin and concomitant use of potentially interacting drugs in elderly patients in Sweden. Eur J Clin Pharmacol. 2008; 64: 439–44.CrossRefPubMed
5.
go back to reference Rembratt A, Riis A, Nørgaard JP.Desmopressin treatment in nocturia; an analysis of risk factors for hyponatremia. Neurourol Urodyn. 2006 ;25: 105–9.CrossRefPubMed Rembratt A, Riis A, Nørgaard JP.Desmopressin treatment in nocturia; an analysis of risk factors for hyponatremia. Neurourol Urodyn. 2006 ;25: 105–9.CrossRefPubMed
6.
go back to reference Weatherall M. The Risk of Hyponatremia in Older Adults Using Desmopressin for Nocturia: A Systematic Review andMeta-Analysis. Neurourol Urodyn. 2004; 23: 302–5.CrossRefPubMed Weatherall M. The Risk of Hyponatremia in Older Adults Using Desmopressin for Nocturia: A Systematic Review andMeta-Analysis. Neurourol Urodyn. 2004; 23: 302–5.CrossRefPubMed
7.
8.
go back to reference Asplund R. Nocturia in relation to sleep, health, andmedical treatment in the elderly. BJU Int. 2005; 96 Suppl 1:15–21.CrossRefPubMed Asplund R. Nocturia in relation to sleep, health, andmedical treatment in the elderly. BJU Int. 2005; 96 Suppl 1:15–21.CrossRefPubMed
9.
go back to reference Bae JH, Oh MM, Shim KS, Cheon J, Lee JG. The Effects of Long-Term Administration of Oral Desmopressin on the Baseline Secretion of Antidiuretic Hormone and Serum Sodium Concentration for the Treatment of Nocturia: A Circadian Study. J. Urol. 2007;178: 200–3CrossRefPubMed Bae JH, Oh MM, Shim KS, Cheon J, Lee JG. The Effects of Long-Term Administration of Oral Desmopressin on the Baseline Secretion of Antidiuretic Hormone and Serum Sodium Concentration for the Treatment of Nocturia: A Circadian Study. J. Urol. 2007;178: 200–3CrossRefPubMed
10.
go back to reference Johnson TM, Sattin RW, Parmelee P, Fultz NH, Ouslander JG. Evaluating Potentially Modifiable Risk Factors for Prevalent and Incident Nocturia in Older Adults. J. Am. Ger. Soc. 2005; 53: 1011–1016CrossRef Johnson TM, Sattin RW, Parmelee P, Fultz NH, Ouslander JG. Evaluating Potentially Modifiable Risk Factors for Prevalent and Incident Nocturia in Older Adults. J. Am. Ger. Soc. 2005; 53: 1011–1016CrossRef
11.
go back to reference Bing MH, Moller LA, Jennum P, Mortensen S, Lose G. Pathophysiological Aspects of Nocturia in a Danish Population of Men andWomen Age 60 to 80 Years. J.Urol. 2007; 178: 552–557CrossRefPubMed Bing MH, Moller LA, Jennum P, Mortensen S, Lose G. Pathophysiological Aspects of Nocturia in a Danish Population of Men andWomen Age 60 to 80 Years. J.Urol. 2007; 178: 552–557CrossRefPubMed
12.
go back to reference Bing MH, Moller LA, Jennum P, Mortensen S, Skovgaard LN, Lose G. Prevalence and bother of nocturia, and causes of sleep interruption in a Danish population of men and women aged 60–80 years. BJU Int. 2006; 98: 599–604CrossRefPubMed Bing MH, Moller LA, Jennum P, Mortensen S, Skovgaard LN, Lose G. Prevalence and bother of nocturia, and causes of sleep interruption in a Danish population of men and women aged 60–80 years. BJU Int. 2006; 98: 599–604CrossRefPubMed
13.
go back to reference Asplund R. Nocturia in relation to sleep, somatic diseases andmedical treatment in the elderly. BJU Int. 2002; 90:533–536CrossRefPubMed Asplund R. Nocturia in relation to sleep, somatic diseases andmedical treatment in the elderly. BJU Int. 2002; 90:533–536CrossRefPubMed
14.
go back to reference Rembratt A, Norgaard JP, Andersson K. Nocturia and associated morbidity in a community-dwelling elderly population. BJU Int. 2006; 92 , 726–730CrossRef Rembratt A, Norgaard JP, Andersson K. Nocturia and associated morbidity in a community-dwelling elderly population. BJU Int. 2006; 92 , 726–730CrossRef
Metagegevens
Titel
Desmopressine voor de behandeling van nycturie bij ouderen: ongewenst door hoog risico op bijwerkingen?
Auteurs
T. ten Doesschate
L. J. M. Reichert
Dr. J. A. H. R. Claassen
Publicatiedatum
01-03-2010
Uitgeverij
Bohn Stafleu van Loghum
Gepubliceerd in
Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie / Uitgave 6/2010
Print ISSN: 0167-9228
Elektronisch ISSN: 1875-6832
DOI
https://doi.org/10.1007/s12439-010-0220-6

Andere artikelen Uitgave 6/2010

Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie 6/2010 Naar de uitgave

Verenigingsnieuws

Verenigingsnieuws

Signalementen

Signalementen

Recente onderzoeksliteratuur

Recente onderzoeksliteratuur

Congresagenda

Congresagenda