8. Depressieve en bipolaire stemmingsstoornissen

Bij depressieve- en bipolaire stemmingsstoornissen is de stemming langdurig en ernstig ontregeld. Een depressie behoort tot de depressieve stemmingsstoornissen en wordt gekenmerkt door abnormale neerslachtigheid en lusteloosheid. Veelal zijn cliënten met de dood bezig en sommige doen ook daadwerkelijk suïcidepogingen. Hierbij spelen zowel biologische als psychologische en sociale factoren een rol. In de praktijk worden met name bij de ernstige vormen dan ook verschillende behandelingen gecombineerd. Naast biologische behandeling met antidepressiva wordt onder andere gebruikgemaakt van cognitieve gedragstherapie, interpersoonlijke psychotherapie of elektroconvulsietherapie (ECT). Een manische periode wordt gekenmerkt door uitzonderlijke energie, vrolijkheid, zelfoverschatting en grote prikkelbaarheid. Manische periodes wisselen vrijwel altijd af met depressieve periodes (bipolaire-stemmingsstoornissen). Afhankelijk van de mate waarin de verschillende depressieve en (hypo)manische periodes voorkomen, worden onderscheiden: bipolaire I-stoornis, bipolaire II-stoornis en cyclothyme stoornis. De stoornissen worden vooral langdurig behandeld met lithium. Daarnaast is cognitieve gedragstherapie en ondersteuning vanuit de directe omgeving voor cliënten onmisbaar.