Skip to main content
main-content
Top

18-07-2013 | Nieuws

Blog: 5-jarige geneeskundeopleiding en toch kwaliteit?

Vanaf deze maand telt de Europese Unie 28 landen. Via Facebook zie ik berichten van vrienden in de nieuwe lidstaat Kroatië langskomen. Silva, Goran en Majuljica vieren dit heuglijke feit uitbundig. Zij zijn allen geboren in wat toen nog Joegoslavië heette.; er is sindsdien heel wat veranderd in hun leven.

De afgelopen jaren heeft hun land hard gewerkt om aan de voorwaarden voor toetreding te voldoen. Zo heeft het hoger onderwijs zich aangesloten bij het Bologna-proces en voerden Kroatische universiteiten in 2005 het bachelor-/master-systeem in. Voor wie het ontgaan is: in de Bologna-verklaring van 1999 staan afspraken om een gemeenschappelijk en open Europees onderwijssysteem te creëren.

Geneeskundefaculteiten

Een prestatie van formaat, gezien de invoering hiervan niet in alle lidstaten even soepel verliep. De benodigde hervormingen hebben de gemoederen in het hoger onderwijs flink bezig gehouden. Universiteiten zaten in eerste instantie niet te wachten op een gedeelde opleiding en het nieuwe system zou weinig positiefs brengen. Een rondgang langs Europese Geneeskundefaculteiten in 2007 liet zien dat er nog veel onduidelijkheid heerste onder medisch onderwijskundigen en beleidsmakers. (Patricio et al, Med Teach 2007) Slechts 7 landen hadden toen aanstalten gemaakt om de opleiding tot arts te hervormen, met Nederland en België als voorlopers (Groningen leverde in 2009 als eerste Universiteit in Europa een lichtingMasters of Medicine af)

Vorig jaar werden dezelfde faculteiten gevraagd naar hun voortgang; slechts 32 van de in totaal 442 geneeskundefaculteiten hebben het bachelor/master-systeem volledig ingevoerd. (Patricio et al, Med Teach 2012) Niet geheel verassend pleiten de auteurs in hun aanbevelingen dan ook voor verdergaande samenwerking op internationaal niveau. 

Brussel

Die samenwerking binnen de Europese Unie reikt verder dan de titel die op de artsenbul staat. Ook de inhoud van de opleidingen is in bepaalde mate door 'Brussel' vastgelegd. De meest relevante richtlijn (in EU-bureaucratisch jargon directive geheten) bepaalt de minimale eisen waaraan professional qualifications dienen te voldoen. Voor de opleiding tot arts is dat European Directive 2005/36/ec (volledige tekst is hier te downloaden). Daarin staat dat de basisopleiding uit tenminste 6 jaar studie, of 5500 uur theoretisch en praktisch onderwijs, dient te bestaan. Een voorbeeld waaruit de invloed van deze richtlijn blijkt: het Belgisch parlement heeft in 2011 een wet aangenomen die de opleidingsduur verkort van 7 naar 6 jaar. Als directe motivatie werd het aansluiten op eerdergenoemde EU-Directive 2005/36/ec genoemd.

In December 2012 heeft de Europese Commissie echter een wijziging voorgesteld om de minimale duur van de geneeskundeopleiding terug te brengen naar tenminste 5 jaar. Dit voorstel heeft heel wat stof doen opwaaien. Diverse Europese belangenorganisaties, waaronder de artsenkoepel CPME, hebben zich fel uitgesproken tegen het voorstel. Het verkorten van de opleiding tot arts zou de kwaliteit van de zorg mogelijk in gevaar brengen, is een veelgehoord argument. Het Europees Parlement zal in September over dit voorstel (en nog vele anderen) debatteren en stemmen. De gevolgen voor het Nederlands medisch onderwijs?

Daar valt nu weinig zinnigs over te zeggen. Het lijkt niet aannemelijk dat de Nederlandse Universiteiten vanwege deze Europese richtlijn hun Geneeskundeopleiding direct met een jaar zullen verkorten. Immers; de directive stelt niet dat een bepaalde opleidingsduur de gouden standaard is, maar moet vooral de internationale erkenning van diploma’s mogelijk maken.

Met de aangekondigde bezuinigingen in het hoger onderwijs zouden Nederlandse faculteiten er echter goed aan doen de huidige 6-jarige structuur eens kritisch tegen het licht te houden. Als de geldkraan nog verder dichtgedraaid wordt zullen artsen, onderwijskundigen en faculteitsbestuurders realistisch moeten worden. Een verkorting van de opleiding levert een forse besparing op. Hoe een vijf-jarige Geneeskundeopleiding eruit kan zien, zonder in te leveren op de kwaliteit van het onderwijs?

Daar filosofeer ik graag in een volgende column verder over. Wordt vervolgd dus!

Onze productaanbevelingen

BSL Huisarts Totaal

Met BSL Huisarts Totaal bouwt u efficiënt aan uw vakkennis. U krijgt digitale toegang tot boeken, veelgestelde vragen, casuïstiek en zes vaktijdschriften voor huisartsen. Daarnaast vindt u praktijkgerichte nascholing: geaccrediteerde e-learnings, web-tv’s en toetsen. Alles om u nóg beter te maken in uw vak.