Anatomie & fysiologie (AG)

Inhoudsopgave

1. Voorwerk

2. 1 Lichaam en uiterlijk

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   De mens leeft in de wereld door middel van zijn lichaam. Door je lichaam kun je de wereld en je medemensen ontdekken en ontmoeten. Zo ga je de wereld ervaren en bewonen en wordt de wereld een wereld met medemensen.

3. 2 Houding en beweging

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   Om ons te handhaven in de wereld moeten wij mensen ons voortdurend aanpassen. De steeds veranderende omstandigheden zetten ons aan tot beweging en voortbeweging. Daarbij zijn we tevens op zoek naar een prettige houding en een stevig houvast.

4. 3 Circulatie

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   Onder circulatie verstaan we het geheel van circulerende vloeistoffen in ons lichaam, het orgaan dat de circulatie mogelijk maakt en het systeem dat de circulerende vloeistoffen bevat. In ons lichaam is sprake van drie lichaamsvloeistoffen, namelijk bloed, weefselvocht en lymfe.

5. 4 Ademhaling

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   In het eerste hoofdstuk heb je geleerd dat iedere cel voor het vervullen van zijn functies over energie moet kunnen beschikken. In iedere levende cel vindt verbranding plaats, waarvoor brandstof (voedsel) en zuurstof nodig zijn.

6. 5 Temperatuurregeling

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   Door temperatuurregeling kun je de warmte van het lichaam en de temperatuur van de omgeving zó gebruiken, dat je lichaamstemperatuur op peil blijft. Om goed te functioneren heeft het lichaam een constante temperatuur nodig en je voelt je het prettigst bij een bepaalde temperatuur.

7. 6 Spijsvertering

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   Onze maaltijden en tussendoortjes zijn samengesteld uit verschillende levensmiddelen (voedingsmiddelen) zoals brood, kaas, vlees, aardappelen, groente en fruit. In de voedingsmiddelen komen zo’n 50 stoffen voor die onontbeerlijk zijn voor het lichaam. Deze stoffen worden voedingsstoffen of nutriënten genoemd.

8. 7 Verwijdering van afvalstoffen

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   Ook het verwijderen van afvalstoffen is een belangrijke functie van het lichaam. Alle onverteerbare en onverteerde voedingsstoffen verlaten het lichaam in de vorm van feces (ontlasting). Hierbij moeten we wel opmerken dat deze stoffen nooit echt in ons lichaam zijn opgenomen (behalve de galkleurstoffen), omdat het darmkanaal te beschouwen is als een stukje buitenwereld in ons lichaam.

9. 8 Informatievoorziening

   J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

   Samenvatting

   Wij leven in een voortdurende wisselwerking met onze omgeving. Het kunnen opvangen van informatie uit de omgeving is een van de levensvoorwaarden en de basis voor het grootste deel van ons handelen. Daarnaast kun je informatie opvangen uit je eigen lichaam. Enkele voorbeelden van informatie vanuit je omgeving zijn: koude, warmte, geluid, donker, licht, kleur, geur en beweging. Enkele voorbeelden van informatie vanuit je eigen lichaam zijn: dorst, honger, spanning en pijn.

10. 9 Zenuwstelsel

    J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

    Samenvatting

    Het onderdeel dat nu aan de orde komt noemen we een stuurmechanisme. Het stuurt op de eerste plaats alle activiteiten in het menselijk lichaam. Dit geldt niet alleen voor de functies van alle organen, maar tevens voor alle processen in cellen en weefsels. Op de tweede plaats stuurt het ook de wisselwerking tussen de mens en de wereld.

11. 10 Hormonaal stelsel

    J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

    Samenvatting

    In het vorige hoofdstuk hebben we kennis gemaakt met het verschijnsel stuurmechanisme. In dat hoofdstuk hebben we gezien dat een heleboel zaken in ons lichaam geregeld en gestuurd worden door het neurologisch stuurmechanisme. Het menselijk lichaam beschikt echter over nog een stuurmechanisme, namelijk het hormonaal stuurmechanisme of hormonaal stelsel.

12. 11 Levensritmen

    J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

    Samenvatting

    Ons lichamelijk functioneren wordt ook gekenmerkt door perioden van actief zijn, van rust en van slapen. Deze perioden wisselen elkaar voortdurend af. Het lichaam kan niet, zoals een machine, onafgebroken op eenzelfde niveau prestaties leveren. Het is blijkbaar nodig niet te lang achtereen actief te zijn, maar ook op zijn tijd rust te nemen.

13. 12 Seksueel functioneren

    J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

    Samenvatting

    Het seksueel functioneren stelt mensen in staat zich voort te planten. Hierdoor blijft de menselijke soort in stand. Dit is echter slechts één van de mogelijkheden. Seksueel functioneren omvat meer. Het geeft meer mogelijkheden dan alleen het verwekken van een kind. Je zult dit vermogen veel vaker gebruiken om een liefdesrelatie te beleven en tot uitdrukking te brengen.

14. 13 Ontwikkeling en veroudering

    J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

    Samenvatting

    Alles wat de mens is, is hij op basis van zijn lichamelijkheid. De lichamelijkheid maakt dat je als kind of volwassene, als man of vrouw, als blank of zwart in de wereld staat en herkenbaar bent. Met je lichamelijkheid als basis kun je als mens functioneren en ben je een unieke persoon.

15. 14 Begrippen uit de natuurwetenschappen

    J.A.M. Baar, C.A. Bastiaanssen, A.A.F. Jochems

    Samenvatting

    Bij de studie van het lichamelijk functioneren is het van belang iets te weten van een aantal begrippen uit de natuurwetenschappen. Daarbij denken we vooral aan de wetenschappen biologie, natuurkunde en scheikunde.

16. Nawerk